# ሔርሆር
== 

 ==
ሔርሆር የግብጽ ጦር አለቃና በቴብስ አረመኔ ቤተ መቅደስ የአሙን ካህን በፈርዖኑ 11 ራምሴስ ዘመን (1100 ዓክልበ. ያህል) ነበር። በተጨማሪ ስሙ ከአግአዝያን ሥርወ መንግሥት ነገስት ዝርዝር መካከል ተገኝቶ በኢትዮጵያ፣ በኑብያና በደቡብ ግብጽ ላይ በዘመኑ የንጉሥነት ማዕረግ እንደ ያዘ ይመስላል። 
ተክለጻድቅ መኩርያ እንዳለው የሔርሆር አባት የቴብስ ካህኑ አመንሆተፕ ሲሆን፣ እናቱ የፈርዖን ልጅ ነበረች። ዳሩ ግን ሌሎች ሊቃውንት ወላጆቹ ከደቡብ ሳይሆኑ ከሊብያ ነበሩ ባዮች ናቸው። ዝርዝሩ እንደሚለው፣ ከሔርሆር ቀጥሎ 1 ፒያንኪያ እንደ ገዛ በሰፊው ይታስብ ነበር። በመምህሩ ካርል ያንሰን-ቪንከልን ምርመራ ግን ይህ ፒያንኪያ በውኑ የሔርሆር ቀዳሚና ዐማት ነበር የሚል አሳብ አቀረበ።
በፈርዖኑ 11 ራምሴስ ዘመነ መንግሥት ሔርሆር የሠራዊቱ መኰንን ሲሆን የኑብያን አገረ ገዢ ፒነሔሲን ከቴብስ አባረረው። የሐርሆር ሚስት ኖጅመት ምናልባት የራምሴስ ልጅ ነበረች። በራምሴስ 19ኛው አመት በቴብስ መቅደስ ዋና ቅስና አገኝቶ ከዚያ ጀምሮ በደቡብ ግብጽ ውስጥ በጠቅላላ ሥልጣን ያዘ። በመጨረሻ ሔርሆር የንጉሥነትን ማዕረግ ጨምሮ እርሱና ፈሮዖኑ ራምሴስ በእኩልነት ይቆጠሩ ነበር። የወናሙን ታሪክ የተባለው ታሪካዊ ሥነ ጽሑፍ በሔርሆር 5ኛው አመት የተጻፈ ነበር። 

## ዋቢ መጽሐፍ
1. ↑  Ian Shaw & Paul Nicholson, The Dictionary of Ancient Egypt, British Museum Press, 1995. p.124
2. ↑  Karl Jansen-Winkeln, Das Ende des Neuen Reiches, ZAS 119 (1992), pp.22-37

- Kees, Hermann. Die Hohenpriester des Amun von Karnak von Herihor bis zum Ende der Äthiopenzeit (1964).  Leiden:  E. J. Brill


ሔርሆር
{{የንጉሥ መረጃ
| ስም = ሔርሆር 
| ርዕስ = የሣባ ንጉሥ
| ስዕል=Herihor.jpg
| ግዛት=1120&ndash;1104 ዓክልበ.?
| ሥርወ-መንግሥት=[[አግዓዝያን ሥርወ መንግሥት]]
| ቀዳሚ = አሜን አስታት
| ተከታይ = [[1 ፒያንኪያ]]
| ሀገር2 = ቴብስ (የአሙን ካህን)
| ግዛት2= 1106-1093 ዓክልበ.?
| ቀዳሚ2 = አሜን ሆተፕ
| ተከታይ2 = [[1 ፒያንኪያ]]
| አባት = አመንሆተፕ?
| ባለቤት = ኖጅመት
}}
'''ሔርሆር''' የ[[ግብጽ]] ጦር አለቃና በ[[ቴብስ]] አረመኔ ቤተ መቅደስ [[የአሙን ካህን]] በፈርዖኑ [[11 ራምሴስ]] ዘመን (1100 ዓክልበ. ያህል) ነበር። በተጨማሪ ስሙ ከ[[አግአዝያን ሥርወ መንግሥት]] ነገስት ዝርዝር መካከል ተገኝቶ በ[[ኢትዮጵያ]]፣ በ[[ኑብያ]]ና በደቡብ ግብጽ ላይ በዘመኑ የንጉሥነት ማዕረግ እንደ ያዘ ይመስላል። 

[[ተክለጻድቅ መኩርያ]] እንዳለው የሔርሆር አባት የቴብስ ካህኑ አመንሆተፕ ሲሆን፣ እናቱ የፈርዖን ልጅ ነበረች። ዳሩ ግን ሌሎች ሊቃውንት ወላጆቹ ከደቡብ ሳይሆኑ ከ[[ሊብያ]] ነበሩ ባዮች ናቸው።<ref>Ian Shaw & Paul Nicholson, The Dictionary of Ancient Egypt, British Museum Press, 1995. p.124</ref> ዝርዝሩ እንደሚለው፣ ከሔርሆር ቀጥሎ [[1 ፒያንኪያ]] እንደ ገዛ በሰፊው ይታስብ ነበር። በመምህሩ ካርል ያንሰን-ቪንከልን ምርመራ ግን ይህ ፒያንኪያ በውኑ የሔርሆር ቀዳሚና ዐማት ነበር የሚል አሳብ አቀረበ።<ref>Karl Jansen-Winkeln, Das Ende des Neuen Reiches, ZAS 119 (1992), pp.22-37</ref>
[[Image:Nodjmet.JPG|thumb|left|150px|የሔርሆር ሚስት የኖጅመት በድን]]
በፈርዖኑ 11 ራምሴስ ዘመነ መንግሥት ሔርሆር የሠራዊቱ መኰንን ሲሆን የኑብያን አገረ ገዢ [[ፒነሔሲ]]ን ከቴብስ አባረረው። የሐርሆር ሚስት ኖጅመት ምናልባት የራምሴስ ልጅ ነበረች። በራምሴስ 19ኛው አመት በቴብስ መቅደስ ዋና ቅስና አገኝቶ ከዚያ ጀምሮ በደቡብ ግብጽ ውስጥ በጠቅላላ ሥልጣን ያዘ። በመጨረሻ ሔርሆር የንጉሥነትን ማዕረግ ጨምሮ እርሱና ፈሮዖኑ ራምሴስ በእኩልነት ይቆጠሩ ነበር። ''[[የወናሙን ታሪክ]]'' የተባለው ታሪካዊ ሥነ ጽሑፍ በሔርሆር 5ኛው አመት የተጻፈ ነበር። 

==ዋቢ መጽሐፍ==
{{reflist}}

*Kees, Hermann. Die Hohenpriester des Amun von Karnak von Herihor bis zum Ende der Äthiopenzeit (1964).  Leiden:  E. J. Brill

[[መደብ:ፈርዖን]]
[[መደብ:የኢትዮጵያ ነገሥታት]]