# ሞሪታኒያ
ሞሪታኒያ (አረብኛ፡ موريتانيا‎) በይፋ የሞሪታኒያ እስላማዊ ሪፐብሊክ፣ በሰሜን ምስራቅ አፍሪካ የምትገኝ ሀገር ናት። በምዕራብ ከአትላንቲክ ውቂያኖስ፣ በደቡብ-ምዕራብ ከሴኔጋል፣ በምሥራቅና ደቡብ-ምሥራቅ ከማሊ፣ በሰሜን-ምሥራቅ ከአልጄሪያ፣ እና በሰሜን-ምዕራብ ከምዕራባዊ ሣህራ ጋር ትዋሰናለች። የአገሩዋ ስም የመጣው ከጥንቱ የሞሪታኒያ መንግሥት ነው። ዋና እና ትልቁዋ ከተማዋ ኑዋክሾት ናት። 

## ታሪክ
በዛሬው ሞሪታንኒያ በመጀመሪያ የሠፈሩት የባፎር ሰዎች ነበሩ። እነዚህ ስዎች ከዘላን ሕይወት ወደ ግብርና ከተቀየሩት የመጀመሪያ የሰሃራ ሕዝቦች አንዱ ናቸው። ከ5ኛው እስከ 7ኛው ምዕተ ዓመት፣ ባፎሮች በበርበር ህዝቦች ፍልሰት ምክኒያት ተፈናቀሉ።

## ግብርና
ብዙዎቹ የሞሪታኒያ ሕዝብ በመቆያ ግብርና ቢኖሩም ይሄ ወደ ውጭ አገር ለመላክ አይደለም። በተለይ ወደ ውጭ የሚላከው ብረት፣ ፔትሮሊየም፣ እና ዓሣ ናቸው። 

## አስተዳደራዊ ክለሎች
ሞሪታኒያ በ12 ዊላያ በሚባሉ ክልሎችና በአንድ የአስተዳደር አካባቢ ተከፍላልች። እነዚህም ክልሎች በ44 ሙጋታ በሚባሉ ክፍሎች ተከፍለዋል።
| ክልል                 | ዋና ከተማ      |
| ------------------- | ----------- |
| አድራር                | አታር         |
| አሳባ                 | ኪፋ          |
| ብራክና                | አሌግ         |
| ዳክሌት ኑዋዲቡ           | ኑዋዲቡ        |
| ጎርጎል                | ካኤዲ         |
| ጉዊዲማካ               | ሴሊቤቢ        |
| ሆድ ኤክ ቻርጉዊ          | ኔማ          |
| ሆድ ኤል ጋርቢ           | አዩን ኤል አትሩስ |
| ኢንቺሪ                | አክጁጅት       |
| ኑዋክሾት (አስተዳደር አካባቢ) |             |
| ታጋንት                | ቲጂክጃ        |
| ቲሪስ ዜሙር             | ፍኤዴሪክ       |
| ትራርዛ                | ሮሶ          |


ሞሪታኒያ
{{የሀገር መረጃ|
ስም = ሞሪታኒያ|
ሙሉ_ስም = የሞሪታኒያ እስላማዊ ሪፐብሊክ <br /> الجمهورية الإسلامية الموريتانية<br />''አል-ጀምኸሪያህ አል-እስላሚያህ አል-መሪታኒያህ''<br />République Islamique de Mauritanie <br /> ሬፑብሊክ ኢስላሚክ ዴ ሞሪቴኒ|
ማኅተም_ሥዕል =Seal of Mauritania.svg|
ባንዲራ_ሥዕል = Flag of Mauritania.svg|
መዝሙር = [[የሞሪታኒያ ብሔራዊ መዝሙር]]|
ካርታ_ሥዕል = Mauritania in its region.svg|
ካርታ_መግለጫ_ፅሁፍ = ሞሪታኒያ በቀይ ቀለም|
ዋና_ከተማ = [[ኑዋክሾት]]|
ብሔራዊ_ቋንቋ = [[አረብኛ]]|
የመንግስት_አይነት = ወታደራዊ|
የመሪዎች_ማዕረግ = [[ፕሬዝዳንት]] <br><br /> [[ጠቅላይ ሚኒስትር]]|
የመሪዎች_ስም = [[ሞሐመድ ኡልድ አብደል አዚዝ]]<br />[[ያህያ ኡልድ ሃደሚን]]|
ታሪካዊ_ቀናት = [[ኅዳር ፲፱]] ቀን [[1953|፲፱፻፶፫]] ዓ.ም.<br /> (November 28, 1960 እ.ኤ.አ.)|
ታሪካዊ_ክስተቶች = ነፃነት ከ[[ፈረንሳይ]]|
የመሬት_ስፋት = 1,030,700|
የመሬት_ስፋት_ከዓለም = 29|
ውሀ_ከመቶ = 0.03|
የሕዝብ_ብዛት_ግምት_ዓመት = 2005 እ.ኤ.አ.|
የሕዝብ_ብዛት_ቆጠራ_ዓመት = 1988 እ.ኤ.አ.|
የሕዝብ_ብዛት_ግምት = 3,069,000|
የሕዝብ_ብዛት_ቆጠራ = 1,864,236|
የሕዝብ_ብዛት_ከዓለም = 135|
የገንዘብ_ስም = ኡጊያ|
ሰዓት_ክልል = +0|
የስልክ_መግቢያ = 222|
ከፍተኛ_ደረጃ_ከባቢ = .mr|
የግርጌ_ማስታወሻ =}}
'''ሞሪታኒያ''' ([[አረብኛ]]፡ موريتانيا‎) በይፋ '''የሞሪታኒያ እስላማዊ ሪፐብሊክ'''፣ በሰሜን ምስራቅ [[አፍሪካ]] የምትገኝ ሀገር ናት። በምዕራብ ከ[[አትላንቲክ ውቂያኖስ]]፣ በደቡብ-ምዕራብ ከ[[ሴኔጋል]]፣ በምሥራቅና ደቡብ-ምሥራቅ ከ[[ማሊ]]፣ በሰሜን-ምሥራቅ ከ[[አልጄሪያ]]፣ እና በሰሜን-ምዕራብ ከ[[ምዕራባዊ ሣህራ]] ጋር ትዋሰናለች። የአገሩዋ ስም የመጣው ከጥንቱ የ[[ሞሪታኒያ መንግሥት]] ነው። ዋና እና ትልቁዋ ከተማዋ [[ኑዋክሾት]] ናት። 

== ታሪክ ==
በዛሬው ሞሪታንኒያ በመጀመሪያ የሠፈሩት የ[[ባፎር ሰዎች]] ነበሩ። እነዚህ ስዎች ከ[[ዘላን]] ሕይወት ወደ [[ግብርና]] ከተቀየሩት የመጀመሪያ የ[[ሰሃራ]] ሕዝቦች አንዱ ናቸው። ከ5ኛው እስከ 7ኛው ምዕተ ዓመት፣ ባፎሮች በ[[በርበር]] ህዝቦች ፍልሰት ምክኒያት ተፈናቀሉ።

== ግብርና ==
ብዙዎቹ የሞሪታኒያ ሕዝብ በ[[መቆያ ግብርና]] ቢኖሩም ይሄ ወደ ውጭ አገር ለመላክ አይደለም። በተለይ ወደ ውጭ የሚላከው [[ብረት]]፣ [[ፔትሮሊየም]]፣ እና [[ዓሣ]] ናቸው። 

== አስተዳደራዊ ክለሎች ==
[[ስዕል:Central mosque in Nouakchott.jpg|thumb|200px|ኑዋክሾት]]
ሞሪታኒያ በ12 ዊላያ በሚባሉ ክልሎችና በአንድ የአስተዳደር አካባቢ ተከፍላልች። እነዚህም ክልሎች በ44 ሙጋታ በሚባሉ ክፍሎች ተከፍለዋል።
{| class="wikitable sortable"
!ክልል
!ዋና ከተማ
|-
|አድራር || አታር
|-
|አሳባ  || ኪፋ
|-
|ብራክና || አሌግ
|-
|ዳክሌት ኑዋዲቡ || ኑዋዲቡ
|-
|ጎርጎል || ካኤዲ
|-
|ጉዊዲማካ || ሴሊቤቢ
|-
|ሆድ ኤክ ቻርጉዊ || ኔማ
|-
|ሆድ ኤል ጋርቢ || አዩን ኤል አትሩስ
|-
|ኢንቺሪ || አክጁጅት
|-
|colspan="2"| ኑዋክሾት <small>(አስተዳደር አካባቢ)</small>
|-
|ታጋንት || ቲጂክጃ
|-
|ቲሪስ ዜሙር || ፍኤዴሪክ
|-
|ትራርዛ || ሮሶ
|}

{{commons|ሞሪታኒያ}}
{{በአፍሪካ ውስጥ የሚገኙ አገሮች}}
{{መዋቅር-መልክዐምድር}}

[[መደብ:ምዕራብ አፍሪቃ]]
[[መደብ:ስሜን አፍሪቃ]]