# ቭላዲሚር ሌኒን
ቭላድሚር ኢሊች ኡሊኖቭ በቀላሉ ሌኒን (1862 - 1916) ሩሲያዊ ጠበቃ፣ አብዮተኛ እና የቦልሼቪክ ፓርቲ መሪ የነበር ሰው ነው። የሶቪየት ህብረት እና ሩሲያን በ1909 የተቆጣጠረው የኮሚዩኒስት ሥርዓት የመጀመሪያ መሪ ነበር። የሌኒን አስተሳሰቦች አሁን ሌኒኒዝም በመባል ይታዎቃሉ።

## የሕይዎት ታሪክ

### ቀደምት ሕይዎቱ
ሌኒን በ፲፰፻፷፪ ዓም ከአስተማሪ እናቱ እና የትምህርት ባለስልጣን ከነበሩት አባቱ ተወለደ። የሁለተኛ ደረጃ ትምህርቱን በሚከታተልበት ወቅት ስለፓለቲካ አብሮ ማጥናት ጀመረ። በዚህ ዎቅት ሌኒን በትምህርቱ ጎበዝ የነበር ሲሆን የላቲን እና ግሪክ ቋንቋዎችን ያጠና ነበር። በ፲፰፻፸፱ ዓ.ም የሩሲያን ገዢ ወይንም ዛር ስለተቃዎመ ከትምህርት ቤት ተባረረ። እርሱ ግን በግሉ መጻሕፍትን ማንበቡንና አዳዲስ አሳቦችን ለራሱ ማስተማሩን አላቋረጠም ነበር።  ስለሆነም በ፲፰፻፹፪ ዓም የሕግ ጠበቃ ለመሆን የሚያስችል ፈቃድ (ላይሰንስ) አገኘ። 
ሌኒን ከዩኒቨርሲቲ በተባረረበት በዚያው ዓመት፣ የርሱ ወንድም የነበረው አሌክሳንደር እንዲሁ ዛር አሌክሳንደር ሳልሳዊን በቦምብ ለመግደል ሲያሴር ተይዞ ተሰቀለ። እህቱም በግዞት ወደ ታታርስታን ተላከች። ሌኒን በዚህ በጣም ከመበሳጨቱ የተነሳ ፣  የወንድሙን ሞት ለመበቀል ቃል ገብቶ ነበር። 

### 1917
እ.ኤ.አ. በ 1917 መገባደጃ ላይ በሩሲያ ሪፐብሊክ ውስጥ መፈንቅለ መንግስት አነሳሽ ነበር ፣ በሩሲያ ውስጥ የእርስ በእርስ ጦርነት እና በ 1917-1921 የሶቪዬት-ዩክሬን ጦርነት አነሳሽ ነበር ፣ ይህም ለ 15 ሚሊዮን ሰዎች ሞት ምክንያት ሆኗል ፣ ከእነዚህም ውስጥ 8 ቱ በሩስያ ራሷ። በሌኒን የተፈጠረው የሶቪየት ኅብረት ሕልውና መጀመሪያ ላይ እስከ 5 ሚሊዮን ሰዎች ሞት ምክንያት የሆነው በሩሲያ ልዩ ኮሚሽን የተካሄደው የቀይ ሽብር ፖሊሲ አነሳሽ ነበር።
በጥር - የካቲት 1918 በሶቭየት ሩሲያ እና በዩክሬን ሕዝባዊ ሪፐብሊክ መካከል በተደረገው ጦርነት በሌኒን ትእዛዝ እጅግ አሰቃቂ ወንጀል ተፈጽሟል።ከየካቲት 4 እስከ 7 ቀን 1918 የሶቪየት ወታደሮች 15,000 ዛጎሎችን በኪየቭ ላይ በመተኮስ የመርዝ ጋዝ እና የክላስተር ቦምቦችን በመጠቀም ከተማዋን በቁጥጥር ስር ማዋል እና በኪየቭ ላይ በደረሰው ጥቃት በአስር ሺዎች የሚቆጠሩ ንፁሃን ዜጎችን ገደለ።በማርች 1918 የሶቪዬት ጦር ሰራዊት ካፈገፈገ በኋላ የዩክሬን ወታደሮች በኪየቭ ፓርኮች እና ጎዳናዎች ውስጥ ብዙ ግማሽ የበሰበሱ አስከሬን አግኝተዋል።
ኦፊሴላዊ ፕሮፓጋንዳ እሱን እንደ ጀግና ለሰብአዊ መብት ሲታገል እና የግብረ ሰዶማውያንን ስደት በመቃወም ገልጾ ነበር ፣ ግን በእውነቱ ምስጢራዊ ክትትል እና ግድያ ፈጽሟል ።

### የመጨረሻዎቹ ዓመታት
ከሌኒን ሞት በኋላ የሱ ተተኪ ጆሴፍ ስታሊን በመቀጠል የቀደመውን ፖሊሲ ወደ ጽንፍ በመውሰዱ በ1932-1933 ለረሃብ አመራ።ስታሊን የጉላግ ካምፖች ሲፈጠሩ፣ በ1937-38 በተደረገው ጅምላ ጭቆና 700,000 ንፁሃን ዜጎችን የገደለበት እና ሁለተኛው የዓለም ጦርነት በ1939 ሲፈነዳ የሂትለር አጋር ነበር።

ቭላዲሚር ሌኒን
[[File:Lenin and stalin crop.jpg|thumb|ቭላድሚር ሌኒን (በስተግራ) ከ[[ጆሴፍ ስታሊን]] ጋር]]

'''ቭላድሚር ኢሊች ኡሊኖቭ''' በቀላሉ '''ሌኒን''' (1862 - 1916) [[ሩሲያ|ሩሲያዊ]] [[ጠበቃ]]፣ [[አብዮተኛ]] እና የ[[ቦልሼቪክ ፓርቲ]] መሪ የነበር ሰው ነው። የ[[ሶቪየት ህብረት]] እና ሩሲያን በ1909 የተቆጣጠረው የ[[ኮሚዩኒስት]] ሥርዓት የመጀመሪያ መሪ ነበር። የሌኒን አስተሳሰቦች አሁን [[ሌኒኒዝም]] በመባል ይታዎቃሉ።

== የሕይዎት ታሪክ==
===ቀደምት ሕይዎቱ===
ሌኒን በ፲፰፻፷፪ ዓም ከአስተማሪ እናቱ እና የትምህርት ባለስልጣን ከነበሩት አባቱ ተወለደ። የሁለተኛ ደረጃ ትምህርቱን በሚከታተልበት ወቅት ስለ[[ፓለቲካ]] አብሮ ማጥናት ጀመረ። በዚህ ዎቅት ሌኒን በትምህርቱ ጎበዝ የነበር ሲሆን የ[[ላቲን]] እና [[ግሪክ (ቋንቋ)|ግሪክ]] ቋንቋዎችን ያጠና ነበር። በ፲፰፻፸፱ ዓ.ም የሩሲያን ገዢ ወይንም [[ዛር]] ስለተቃዎመ ከትምህርት ቤት ተባረረ። እርሱ ግን በግሉ መጻሕፍትን ማንበቡንና አዳዲስ አሳቦችን ለራሱ ማስተማሩን አላቋረጠም ነበር።  ስለሆነም በ፲፰፻፹፪ ዓም የሕግ ጠበቃ ለመሆን የሚያስችል [[ፈቃድ]] (ላይሰንስ) አገኘ። 

ሌኒን ከዩኒቨርሲቲ በተባረረበት በዚያው ዓመት፣ የርሱ ወንድም የነበረው አሌክሳንደር እንዲሁ [[ዛር አሌክሳንደር ሳልሳዊ]]ን በቦምብ ለመግደል ሲያሴር ተይዞ ተሰቀለ። እህቱም በግዞት ወደ [[ታታርስታን]] ተላከች። ሌኒን በዚህ በጣም ከመበሳጨቱ የተነሳ ፣  የወንድሙን ሞት ለመበቀል ቃል ገብቶ ነበር። 

[[File:Lenin-1895-mugshot.jpg|left|thumb|150px|ሌኒን በተያዘ ወቅት የተነሳው ፎቶ]]
===ከአብዮቱ በፊት===

===1917===
[[File:GPU 5th anniversary emblem.png|thumb|130px|የሶቪየት ሚስጥራዊ አገልግሎቶች አርማ]]
[[File:19180902-red terror-banner.jpg|thumb|200px|በሞስኮ ውስጥ የሶቪየት ፖስተር "ቀይ ሽብር ለዘላለም ይኑር" 1918]]
[[File:Red terror 001.jpg|thumb|200px|በሩሲያ ውስጥ የቀይ ሽብር ሰለባዎች - ሰላማዊ ዜጎች ታግተው በልዩ አገልግሎቶች ተወስደዋል በማሰቃየት የሞቱት።]]
እ.ኤ.አ. በ 1917 መገባደጃ ላይ በሩሲያ ሪፐብሊክ ውስጥ መፈንቅለ መንግስት አነሳሽ ነበር ፣ በሩሲያ ውስጥ የእርስ በእርስ ጦርነት እና በ 1917-1921 የሶቪዬት-ዩክሬን ጦርነት አነሳሽ ነበር ፣ ይህም ለ 15 ሚሊዮን ሰዎች ሞት ምክንያት ሆኗል ፣ ከእነዚህም ውስጥ 8 ቱ በሩስያ ራሷ። በሌኒን የተፈጠረው የሶቪየት ኅብረት ሕልውና መጀመሪያ ላይ እስከ 5 ሚሊዮን ሰዎች ሞት ምክንያት የሆነው በሩሲያ ልዩ ኮሚሽን የተካሄደው የቀይ ሽብር ፖሊሲ አነሳሽ ነበር።

በጥር - የካቲት 1918 በሶቭየት ሩሲያ እና በዩክሬን ሕዝባዊ ሪፐብሊክ መካከል በተደረገው ጦርነት በሌኒን ትእዛዝ እጅግ አሰቃቂ ወንጀል ተፈጽሟል።ከየካቲት 4 እስከ 7 ቀን 1918 የሶቪየት ወታደሮች 15,000 ዛጎሎችን በኪየቭ ላይ በመተኮስ የመርዝ ጋዝ እና የክላስተር ቦምቦችን በመጠቀም ከተማዋን በቁጥጥር ስር ማዋል እና በኪየቭ ላይ በደረሰው ጥቃት በአስር ሺዎች የሚቆጠሩ ንፁሃን ዜጎችን ገደለ።በማርች 1918 የሶቪዬት ጦር ሰራዊት ካፈገፈገ በኋላ የዩክሬን ወታደሮች በኪየቭ ፓርኮች እና ጎዳናዎች ውስጥ ብዙ ግማሽ የበሰበሱ አስከሬን አግኝተዋል።

ኦፊሴላዊ ፕሮፓጋንዳ እሱን እንደ ጀግና ለሰብአዊ መብት ሲታገል እና [[ግብረ ሰዶማዊነት|የግብረ ሰዶማውያንን ስደት]] በመቃወም ገልጾ ነበር ፣ ግን በእውነቱ ምስጢራዊ ክትትል እና ግድያ ፈጽሟል <ref>Троцкий Л. «Терроризм и коммунизм.» С. 64. // Аким Арутюнов «Досье Ленина без ретуши»</ref>።

===በስልጣን ላይ===

===የመጨረሻዎቹ ዓመታት===
[[File:Lenin-last-photo.jpg‎|right|200px|thumb|ከሌኒን የመጨረሻዎቹ ፎቶዎች አንዱ: 1923]]

ከሌኒን ሞት በኋላ የሱ ተተኪ ጆሴፍ ስታሊን በመቀጠል የቀደመውን ፖሊሲ ወደ ጽንፍ በመውሰዱ በ1932-1933 ለረሃብ አመራ።ስታሊን የጉላግ ካምፖች ሲፈጠሩ፣ በ1937-38 በተደረገው ጅምላ ጭቆና 700,000 ንፁሃን ዜጎችን የገደለበት እና ሁለተኛው የዓለም ጦርነት በ1939 ሲፈነዳ የሂትለር አጋር ነበር።

===ከሞቱ በኋላ===

==ማጣቀሻ==
{{Reflist}}

[[መደብ:ኮሚዩኒስቶች]]
[[መደብ:የቀድሞ ፈላጭ ቆርጮች]]
[[መደብ:ማርክሲዝም]]
[[መደብ:የሩሲያ ፖለቲከኞች]]