# እስክንድር ነጋ


እስክንድር ነጋ
እስክንድር ነጋ (ህዳር 7 ቀን 1969 እ.ኤ.አ. የተወለደው) ኢትዮጵያዊው ጋዜጠኛ፣ ጦማሪ እና ፖለቲከኛ ሲሆን በኢትዮጵያ መንግስት በአገር ክህደት እና በሽብርተኝነት ተከሷል። በአገር ክህደት ወይም በሽብርተኝነት ወንጀል ጥፋተኛ መሆናቸውን የሚያረጋግጥ ማስረጃ ሳይኖር በገዥው መንግስት የውሸት ክስ ውድቅ ተደርጓል።
እስክንድር ነጋ ሌላ መጠሪያ ቢኖረው ፅናት ወይም እዉነት ሊሆን ይችላል ብየ አስባለሁ። እስክንድር ነጋ ለኢትዮጵያውያን የዲሞክራሲ እና የነፃነት ትግል ከፊት ቆሞ የታገለ እንዲሁም ኢህአዴግን ጨምሮ በአሁኑም መንግስት በእስር በድብደባ እየተንገላታ ለእዉነት የታገለ ኢትዮጵያዊ ጀግና ነዉ። እስክንድር ነጋ ጋዜጠኛ እንደመሆኑ እና አለም አቀፉን የ ወርቃማው ብዕር  ሽልማት እንደመሸለሙ ይሄንን ያህል ጊዜ ሲታሰር እና ድብደባ እንዲሁም ሰብዓዊ እንግልት ሲደርስበት አለም አቀፉ የ ጋዜጠኞች ማህበር ዝም ማለቱ ያስገርማል።
ፍትህ ለ ወርቃማዉ ጋዜጠኛ!!!

## የመጀመሪያ ህይወት
እስክንድር ከፍተኛ ትምህርት ካገኙ ወላጆቹ የተወለደ ሲሆን አባቱ ሩትገርስ ዩኒቨርሲቲ የድህረ ምረቃ ስራዎችን ሰርቷል እናቱ ደግሞ በቤሩት አሜሪካ ዩኒቨርስቲ ተወለደ። በመጨረሻ ተፋቱ እና እስክንድር አብረውት የሚኖሩ እናቱ ክሊኒክ ከፈቱ።
እስክንድር በአዲስ አበባ ሳንድፎርድ ትምህርት ቤት ገብቷል። እስክንድር በ1980ዎቹ ወደ አሜሪካ ሄዶ ኮሌጅ ገብቷል፣ ከዚያም በአሜሪካ ዩኒቨርሲቲ ኢኮኖሚክስ ተምሯል።
== ሙያ ==አቶ እስክንድር ነጋ በጋዜጣ አሳታሚነትና ጋዜጠኝነት ከለውጡ በኋላም የአዲስ አበባን ነዋሪ መሰረቱ ያደረገ ባልደራስ የተባለ የፖለቲካ ፓርቲ በማደራጀት ፖለቲከኛ ሆነ በሰላማዊ ትግል የአዲስ አበባ ነዋሪዎችን ቅሬታ እንዲፈታ የሚደረግ ትግልን በጥበብ በብልሃትና በፅናት መርቶ ለውጤት ለማብቃት ያደረገው ሙከራ በጣም ቀሽምና የሚያስገምተው ነበር። 
የእስክንድር  ነጋ የዳበረ የትግል ተሞክሮ #የእስርና #ማሳጣት ፖለቲካ እንጂ በሰላማዊ ፖለቲካዊ ትግል መስመር የአዲስ አበባ ከተሜ ነዋሪዎችን ችግሮችና ቅሬታዎችን ሊፈታ የሚችል አታጋይ ፖሊሲ ቀርፆና አደራጅቶ ለማታገል የበቃ አቅም ማሳየት ተስኖቶት ታይቷል። ወላ እያደር የአዲስ አበባ ነዋሪ የዓይምሮ ጤንነቱን ጭምር በፅኑ እስከመጠራጠር ደርሰናል። 
ጭራሽ አሁን እስክንድር ነጋ #የአማራ ብሄርተኛ ታጣቂ ቡድን (የአማራ ህዝባዊ ግንባር) በጎጃም በማደራጀት የሽምቅ ቡድን መሪ ነው።
እስክንድር እ.ኤ.አ. በ1991 ማርክሲስት ደርግን በኢህአዴግ ሃይሎች ከተወገደ በኋላ ወደ ኢትዮጵያ ተመለሰ።በእርግጥም በቀጣዮቹ አመታት የአገዛዙ ተቃዋሚዎች አንዱ ሆነ።የመጀመሪያውን ኢትዮጲስ ጋዜጣ በ1993 አቋቋመ።ሌሎች ጋዜጦችንም አቋቋመ። ፣ አስኳል ፣ ሳተናው እና ምኒልክ።

### 1998: የአገር ክህደት ጥፋተኛ
እስክንድር የሳተናው ጋዜጣ አዘጋጅ ሆኖ በግንቦት 15 ቀን 2005 የተካሄደውን የኢትዮጵያ አጠቃላይ ምርጫ ውጤት በመቃወም ህዳር 28 ቀን 2005 ተይዞ ታስሯል። ሴራ" አምነስቲ ኢንተርናሽናል የህሊና እስረኛ ብሎ የፈረጀው፣ “ሃሳብን በነጻነት የመግለጽ መብቱን በመጠቀሙ ብቻ የታሰረ” እና በአስቸኳይ እንዲፈታ ጠይቋል። ቡድኑ በቀርቸሌ ማረሚያ ቤት ያለበትን “ደሃ እና ንጽህና የጎደለው” ሁኔታ ተቃውሟል።
እስክንድር በ2007 ዓ.ም መጨረሻ ላይ በፕሬዝዳንት ይቅርታ ከመፈታቱ በፊት ጥፋተኛ ተብሎ የአስራ ሰባት ወራት እስራት ማረፈ።ፍርዱን ተከትሎ ነጋ የጋዜጠኝነት ፍቃድ ተሰርዞ ጋዜጣው በ2007 በባለስልጣናት ተዘግቶ የነበረ ሲሆን በምትኩ በመስመር ላይ ማሳተም ጀመረ። 

### 2005: የሽብርተኝነት ክስ
አብዛኛዎቹ ቀናት ከአውሮፓውያን አቆጣጠር የመጡ ናቸው።
የኢትዮጵያ መንግስት ጋዜጠኞች በአሸባሪነት ተጠርጥረው መያዛቸውን እና የኢትዮጵያ ተዋናይ እና አክቲቪስት ደበበ እሸቱን በቁጥጥር ስር ማዋሉን የሚወቅስ አንድ አምድ በማተም እስክንድር ከአራት ፖለቲከኞች ጋር መስከረም 14 ቀን 2011 በድጋሚ ታስሯል። የኢትዮጵያ የጸረ-ሽብር ህግ "ለቡድኖች 'ለማበረታታት' ወይም 'የሞራል ድጋፍ ይሰጣል' ተብሎ የሚታሰበውን ዘገባ እና መንግስት 'አሸባሪ' ብሎ እንዲፈርድ የሚያደርግ ማንኛውንም ዘገባ ይከለክላል።
እስክንድር እና ተከሳሾቹ አንዱአለም አራጌን ጨምሮ በቅርቡ በኢትዮጵያ የአሸባሪ ድርጅቶች ስም ዝርዝር ውስጥ በገባው ግንቦት ሰባት ውስጥ እጃቸው አለበት ተብሎ ተከሰዋል። በህዳር ወር እሱ እና ተከሳሾቹ "የውጭ ሃይሎች ሰላዮች" ናቸው በሚል በመንግስት ሚዲያ ተከሰው ነበር። በጥር 23 ቀን 2004 የሽብርተኝነት ክስ ጥፋተኛ ሆኖ ተገኝቷል።እ.ኤ.አ. ጁላይ 13 ቀን 2004 እስክንድር በሽብርተኝነት ተከሶ የአስራ ስምንት አመት እስራት ተፈርዶበታል። እ.ኤ.አ. በ2013 የተባበሩት መንግስታት ድርጅት የእስክንድር ነጋ እስር የአለም አቀፍ ህግን የጣሰ ነው ብሎታል።
ውሳኔውን ለሰባት ጊዜያት ካዘገየ በኋላ የኢትዮጵያ ጠቅላይ ፍርድ ቤት እስክንድር የ18 አመት እስራት በግንቦት 1 ቀን 2006 ዓ.ም አጽድቆታል። እ.ኤ.አ.

#### 2018–2020፡ መልቀቅ፣ ተጨማሪ እስራት እና እንደገና ተለቀቀ (አውሮፓዊ)
በጃንዋሪ 2018 እስክንድር ነጋ በእስር ላይ የሚገኘው ማረሚያ ቤት እንደሚዘጋ ተገለጸ፣ የፖለቲካ እስረኞች የተፈቱት "ብሄራዊ መግባባትን ለመፍጠር" በሚል ሲሆን ነፃነት የተፈቀደለት የግንቦት ሰባት ቡድን አባል ነኝ ሲል የእምነት ቃል ከፈረመ ብቻ ነው። በፌደራል መንግስት በአሸባሪነት የተፈረጁ; ነገር ግን እስክንድር ከበርካታ የፖለቲካ እስረኞች ጋር በፌብሩዋሪ 14/2018 ከእስር ተፈትቷል የተባለው የሀሰት ኑዛዜ ነው በማለት እስክንድር እምቢ ብሏል። በመቀጠልም ኢትዮጲስ የተባለውን ሳምንታዊ የአማርኛ ጋዜጣ ከፍቷል።
እ.ኤ.አ. መጋቢት 25 ቀን 2010 ምሽት ላይ የኢትዮጵያ የጸጥታ ሃይሎች እስክንድርን እና ሌሎች ጋዜጠኞችን እና ፖለቲከኞችን ከመዲናይቱ አዲስ አበባ ዉጭ በተደረገ ማህበራዊ ዝግጅት ላይ በድጋሚ በቁጥጥር ስር አውለዋል። እስክንድር ይፋዊውን የአስቸኳይ ጊዜ አዋጅ በመጣስ የተከለከለውን ብሄራዊ ባንዲራ በማሳየቱ እና በመሰብሰቡ ተከሶ ነበር ነገር ግን በኋላ ላይ አስራ ሁለት ቀናትን በዘለቀው ኢሰብአዊ እስራት ካሳለፈ በኋላ ሚያዚያ 5 አመሻሽ ላይ ያለምንም ክስ ተለቋል።
በሴፕቴምበር 2019 እስክንድር ነጋ ባልደራስን ለዴሞክራሲ ፓርቲ መስርቶ ነበር።
ኤፕሪል 25 ቀን 2020 እስክንድር እስካሁን ባልተገለጸ ነገር ግን በዚያው ቀን በተለቀቁት ምክንያቶች በአዲስ አበባ ፖሊስ ተይዟል። እ.ኤ.አ. ሰኔ 30 ቀን 2020 በሐጫሉ ሁንዴሳ ግርግር ወቅት ብጥብጥ እና ትርምስ በማነሳሳት እንደገና ታሰረ።
እ.ኤ.አ. ጥር 7 ቀን 2022 በኢትዮጵያ ገና የገና በዓል ላይ እስክንድር ነጋ ከአንድ አመት ተኩል እስራት በኋላ ተፈቷል። የአብይ መንግስት ያለ ምንም ማስረጃ የመናገር ነፃነት ታጋዩን ካሰረ በኋላ።

እስክንድር ነጋ
{{የፖለቲካ ሰው መረጃ|ስም=እስክንድር ነጋ|ስዕል=LTV Show with Eskinder Nega.jpg|ቢሮ=የባልደራስ ለዲሞክራሲ መሪ|የተወለዱት=እ.ኤ.አ. ህዳር 7 ቀን 1969 (እ.ኤ.አ. 52 ዓመት ፣ የአውሮፓ የቀን መቁጠሪያ)
አዲስ አበባ፣ የኢትዮጵያ ኢምፓየር|ባለቤት=ሰርካለም ፋሲል|ፓርቲ=ባልደራስ ለእውነተኛ ዲሞክራሲ ፓርቲ|ትምህርት=የአሜሪካ ዩኒቨርሲቲ}}

'''እስክንድር ነጋ''' (ህዳር 7 ቀን [[1969 እ.ኤ.አ.]] የተወለደው) [[ኢትዮጵያ]]ዊው ጋዜጠኛ፣ ጦማሪ እና ፖለቲከኛ ሲሆን በኢትዮጵያ መንግስት በአገር ክህደት እና በ[[ሽብርተኝነት]] ተከሷል። በአገር ክህደት ወይም በሽብርተኝነት ወንጀል ጥፋተኛ መሆናቸውን የሚያረጋግጥ ማስረጃ ሳይኖር በገዥው መንግስት የውሸት ክስ ውድቅ ተደርጓል።
እስክንድር ነጋ ሌላ መጠሪያ ቢኖረው ፅናት ወይም እዉነት ሊሆን ይችላል ብየ አስባለሁ። እስክንድር ነጋ ለኢትዮጵያውያን የዲሞክራሲ እና የነፃነት ትግል ከፊት ቆሞ የታገለ እንዲሁም ኢህአዴግን ጨምሮ በአሁኑም መንግስት በእስር በድብደባ እየተንገላታ ለእዉነት የታገለ ኢትዮጵያዊ ጀግና ነዉ። እስክንድር ነጋ ጋዜጠኛ እንደመሆኑ እና አለም አቀፉን የ ወርቃማው ብዕር  ሽልማት እንደመሸለሙ ይሄንን ያህል ጊዜ ሲታሰር እና ድብደባ እንዲሁም ሰብዓዊ እንግልት ሲደርስበት አለም አቀፉ የ ጋዜጠኞች ማህበር ዝም ማለቱ ያስገርማል።
ፍትህ ለ ወርቃማዉ ጋዜጠኛ!!!<ref>[https://amharic.zehabesha.com/archives https://amharic.zehabesha.com/archives/4216]</ref><ref>{{Cite web |title=እስክንድር-ነጋ-ማን-ነው/ |url=https://www.balderasfordemocracy.com/ |accessdate=2022-02-25 |archivedate=2022-02-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220225011029/https://www.balderasfordemocracy.com/ }}</ref>

== የመጀመሪያ ህይወት ==
እስክንድር ከፍተኛ ትምህርት ካገኙ ወላጆቹ የተወለደ ሲሆን አባቱ ሩትገርስ ዩኒቨርሲቲ የድህረ ምረቃ ስራዎችን ሰርቷል እናቱ ደግሞ በቤሩት አሜሪካ ዩኒቨርስቲ ተወለደ። በመጨረሻ ተፋቱ እና እስክንድር አብረውት የሚኖሩ እናቱ ክሊኒክ ከፈቱ።

እስክንድር በአዲስ አበባ ሳንድፎርድ ትምህርት ቤት ገብቷል። እስክንድር በ1980ዎቹ ወደ አሜሪካ ሄዶ ኮሌጅ ገብቷል፣ ከዚያም በአሜሪካ ዩኒቨርሲቲ ኢኮኖሚክስ ተምሯል።<ref>{{Cite web |title=እስክንድር-ነጋ-ማን-ነው/ |url=https://www.balderasfordemocracy.com/ |accessdate=2022-02-25 |archivedate=2022-02-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220225011029/https://www.balderasfordemocracy.com/ }}</ref>

== ሙያ ==አቶ እስክንድር ነጋ በጋዜጣ አሳታሚነትና ጋዜጠኝነት ከለውጡ በኋላም የአዲስ አበባን ነዋሪ መሰረቱ ያደረገ ባልደራስ የተባለ የፖለቲካ ፓርቲ በማደራጀት ፖለቲከኛ ሆነ በሰላማዊ ትግል የአዲስ አበባ ነዋሪዎችን ቅሬታ እንዲፈታ የሚደረግ ትግልን በጥበብ በብልሃትና በፅናት መርቶ ለውጤት ለማብቃት ያደረገው ሙከራ በጣም ቀሽምና የሚያስገምተው ነበር። 

የእስክንድር  ነጋ የዳበረ የትግል ተሞክሮ #የእስርና #ማሳጣት ፖለቲካ እንጂ በሰላማዊ ፖለቲካዊ ትግል መስመር የአዲስ አበባ ከተሜ ነዋሪዎችን ችግሮችና ቅሬታዎችን ሊፈታ የሚችል አታጋይ ፖሊሲ ቀርፆና አደራጅቶ ለማታገል የበቃ አቅም ማሳየት ተስኖቶት ታይቷል። ወላ እያደር የአዲስ አበባ ነዋሪ የዓይምሮ ጤንነቱን ጭምር በፅኑ እስከመጠራጠር ደርሰናል። 

ጭራሽ አሁን እስክንድር ነጋ #የአማራ ብሄርተኛ ታጣቂ ቡድን (የአማራ ህዝባዊ ግንባር) በጎጃም በማደራጀት የሽምቅ ቡድን መሪ ነው።


     
እስክንድር እ.ኤ.አ. በ1991 ማርክሲስት ደርግን በኢህአዴግ ሃይሎች ከተወገደ በኋላ ወደ ኢትዮጵያ ተመለሰ።በእርግጥም በቀጣዮቹ አመታት የአገዛዙ ተቃዋሚዎች አንዱ ሆነ።የመጀመሪያውን ኢትዮጲስ ጋዜጣ በ1993 አቋቋመ።ሌሎች ጋዜጦችንም አቋቋመ። ፣ አስኳል ፣ ሳተናው እና ምኒልክ።

=== 1998: የአገር ክህደት ጥፋተኛ ===
እስክንድር የሳተናው ጋዜጣ አዘጋጅ ሆኖ በግንቦት 15 ቀን 2005 የተካሄደውን የኢትዮጵያ አጠቃላይ ምርጫ ውጤት በመቃወም ህዳር 28 ቀን 2005 ተይዞ ታስሯል። ሴራ" አምነስቲ ኢንተርናሽናል የህሊና እስረኛ ብሎ የፈረጀው፣ “ሃሳብን በነጻነት የመግለጽ መብቱን በመጠቀሙ ብቻ የታሰረ” እና በአስቸኳይ እንዲፈታ ጠይቋል። ቡድኑ በቀርቸሌ ማረሚያ ቤት ያለበትን “ደሃ እና ንጽህና የጎደለው” ሁኔታ ተቃውሟል።

እስክንድር በ2007 ዓ.ም መጨረሻ ላይ በፕሬዝዳንት ይቅርታ ከመፈታቱ በፊት ጥፋተኛ ተብሎ የአስራ ሰባት ወራት እስራት ማረፈ።ፍርዱን ተከትሎ ነጋ የጋዜጠኝነት ፍቃድ ተሰርዞ ጋዜጣው በ2007 በባለስልጣናት ተዘግቶ የነበረ ሲሆን በምትኩ በመስመር ላይ ማሳተም ጀመረ። 

=== 2005: የሽብርተኝነት ክስ ===
አብዛኛዎቹ ቀናት ከአውሮፓውያን አቆጣጠር የመጡ ናቸው።

የኢትዮጵያ መንግስት ጋዜጠኞች በአሸባሪነት ተጠርጥረው መያዛቸውን እና የኢትዮጵያ ተዋናይ እና አክቲቪስት ደበበ እሸቱን በቁጥጥር ስር ማዋሉን የሚወቅስ አንድ አምድ በማተም እስክንድር ከአራት ፖለቲከኞች ጋር [[መስከረም]] 14 ቀን 2011 በድጋሚ ታስሯል። የኢትዮጵያ የጸረ-ሽብር ህግ "ለቡድኖች 'ለማበረታታት' ወይም 'የሞራል ድጋፍ ይሰጣል' ተብሎ የሚታሰበውን ዘገባ እና መንግስት 'አሸባሪ' ብሎ እንዲፈርድ የሚያደርግ ማንኛውንም ዘገባ ይከለክላል።

እስክንድር እና ተከሳሾቹ አንዱአለም አራጌን ጨምሮ በቅርቡ በኢትዮጵያ የአሸባሪ ድርጅቶች ስም ዝርዝር ውስጥ በገባው ግንቦት ሰባት ውስጥ እጃቸው አለበት ተብሎ ተከሰዋል። በህዳር ወር እሱ እና ተከሳሾቹ "የውጭ ሃይሎች ሰላዮች" ናቸው በሚል በመንግስት ሚዲያ ተከሰው ነበር። በጥር 23 ቀን 2004 የሽብርተኝነት ክስ ጥፋተኛ ሆኖ ተገኝቷል።እ.ኤ.አ. ጁላይ 13 ቀን 2004 እስክንድር በሽብርተኝነት ተከሶ የአስራ ስምንት አመት እስራት ተፈርዶበታል። እ.ኤ.አ. በ2013 የተባበሩት መንግስታት ድርጅት የእስክንድር ነጋ እስር የአለም አቀፍ ህግን የጣሰ ነው ብሎታል።

ውሳኔውን ለሰባት ጊዜያት ካዘገየ በኋላ የኢትዮጵያ ጠቅላይ ፍርድ ቤት እስክንድር የ18 አመት እስራት በግንቦት 1 ቀን 2006 ዓ.ም አጽድቆታል። እ.ኤ.አ.

==== 2018–2020፡ መልቀቅ፣ ተጨማሪ እስራት እና እንደገና ተለቀቀ (አውሮፓዊ) ====
በጃንዋሪ 2018 እስክንድር ነጋ በእስር ላይ የሚገኘው ማረሚያ ቤት እንደሚዘጋ ተገለጸ፣ የፖለቲካ እስረኞች የተፈቱት "ብሄራዊ መግባባትን ለመፍጠር" በሚል ሲሆን ነፃነት የተፈቀደለት የግንቦት ሰባት ቡድን አባል ነኝ ሲል የእምነት ቃል ከፈረመ ብቻ ነው። በፌደራል መንግስት በአሸባሪነት የተፈረጁ; ነገር ግን እስክንድር ከበርካታ የፖለቲካ እስረኞች ጋር በፌብሩዋሪ 14/2018 ከእስር ተፈትቷል የተባለው የሀሰት ኑዛዜ ነው በማለት እስክንድር እምቢ ብሏል። በመቀጠልም ኢትዮጲስ የተባለውን ሳምንታዊ የአማርኛ ጋዜጣ ከፍቷል።

እ.ኤ.አ. መጋቢት 25 ቀን 2010 ምሽት ላይ የኢትዮጵያ የጸጥታ ሃይሎች እስክንድርን እና ሌሎች ጋዜጠኞችን እና ፖለቲከኞችን ከመዲናይቱ [[አዲስ አበባ]] ዉጭ በተደረገ ማህበራዊ ዝግጅት ላይ በድጋሚ በቁጥጥር ስር አውለዋል። እስክንድር ይፋዊውን የአስቸኳይ ጊዜ አዋጅ በመጣስ የተከለከለውን ብሄራዊ ባንዲራ በማሳየቱ እና በመሰብሰቡ ተከሶ ነበር ነገር ግን በኋላ ላይ አስራ ሁለት ቀናትን በዘለቀው ኢሰብአዊ እስራት ካሳለፈ በኋላ ሚያዚያ 5 አመሻሽ ላይ ያለምንም ክስ ተለቋል።

በሴፕቴምበር 2019 እስክንድር ነጋ ባልደራስን ለዴሞክራሲ ፓርቲ መስርቶ ነበር።

ኤፕሪል 25 ቀን 2020 እስክንድር እስካሁን ባልተገለጸ ነገር ግን በዚያው ቀን በተለቀቁት ምክንያቶች በአዲስ አበባ ፖሊስ ተይዟል። እ.ኤ.አ. ሰኔ 30 ቀን 2020 በሐጫሉ ሁንዴሳ ግርግር ወቅት ብጥብጥ እና ትርምስ በማነሳሳት እንደገና ታሰረ።

እ.ኤ.አ. ጥር 7 ቀን 2022 በኢትዮጵያ ገና የገና በዓል ላይ እስክንድር ነጋ ከአንድ አመት ተኩል እስራት በኋላ ተፈቷል። የአብይ መንግስት ያለ ምንም ማስረጃ የመናገር ነፃነት ታጋዩን ካሰረ በኋላ።<ref>[https://ecadforum.com/Amharic/archives/ https://ecadforum.com/Amharic/archives/19554/]</ref><ref>[https://www.ethioexplorer.com/ https://www.ethioexplorer.com/በእነ-እስክንድር-ነጋ-ላይ-የሚመሰክሩ-ምስ/]</ref><ref>[https://www.bbc.com/amharic/ https://www.bbc.com/amharic/news-54196677]</ref><ref>[https://ethiopianreporter.com/index.php/article/ https://ethiopianreporter.com/index.php/article/24312]</ref><ref>[https://www.dw.com/am/ https://www.dw.com/am/አቶ-እስክንድር-ነጋ-ከእስር-ተፈቱ-የእነ-አቶ-ጃዋር-ፍቺ-እየተጠበቀ-ነው/a-60362482]</ref><ref>[https://ethiopianege.com/archives/ https://ethiopianege.com/archives/14416]</ref><ref>[https://ethiopianreporter.com/article/2 https://ethiopianreporter.com/article/24243]</ref>

== ማጣቀሻዎች ==

[[መደብ:የኢትዮጵያ ጸሓፊዎች]]