# 1 ኢድሪስ
1 ኢድሪስ (አረብኛ፦ إدريس الأو ሙሉ ስም፦ ሳዪድ ሙሐማድ ኢድሪስ ቢን ሙሐማድ አል-ማህዲ አስ-ሰኑሢ) ከ1944 እስከ 1961 ዓ.ም. ድረስ የሊቢያ ንጉሥ ነበሩ። እንዲሁም ከ1908 ዓ.ም. ጀምሮ የሰኑሢ እስልምና ወገን አለቃ ነበሩ።
በ1912 ዓ.ም. ሊቢያ የጣልያን ግዛት በሆነበት ጊዜ፣ ኢድሪስ የቀሬናይካ ክፍላገር ኤሚር የሚል ማዕረግ አገኙ። በተጨማሪ በ1914 ዓ.ም. የትሪፖሊታኒያ ክፍላገር ኤሚር ሆኑ። ዳሩ ግን በዚያ አመት ከጣልያኖች ጋር በመጣላት ወደ ግብጽ ሔዱ። በ2ኛው ዓለማዊ ጦርነት ጣልያኖች ከተሸነፉ በኋላ ኢድሪስ ወደ አገራቸው ተመለሱ። በ1944 ዓ.ም. አዲሱ የሊቢያ መንግሥት በተመሠረተ ጊዜ «የሊቢያ ንጉሥ» የሚል ማዕረግ ተሰጡ። 
በ1961 ዓ.ም. ጤንነታቸው ደክሞ ዘውዳቸውን ለወራሻቸው የወንድማቸው ልጅ ልዑል ሃሳን አስ-ሰኑሢ ለመተው አሰቡ። ለሕክምና በቱርክ አገር ሲቆዩ ሃሳን አስ-ሰኑሢ ዘውድ ከተጫኑ ከ1 ቀን በፊት የሠራዊት አለቃ ሙአማር አል-ጋዳፊ ተነሣና መንፈቅለ መንግሥት አካሔደ። ኢድሪስ እንደገና በስደት ወደ ግብጽ ተመለሱና በዚያ በ1975 አ.ም. አረፉ። 
ከ1944 እስከ 1961 ድረስ እሳቸው የሊቢያ መንግሥት ብቸኛ ንጉሥ ነበሩ። በአሁኑ ጊዜ በጋዳፊ መንግሥት ላይ የተነሡት ተቃዋሚ ወገኖች ብዙዎቹ የሰኑሢ ወገን ደጋፊቆች ሆነው በኢድሪስ ዘመን የነበረውን ሰንደቅ ዓላማ የሚይዙ ሲሆኑ ታይተዋል። የሰኑሢ አልጋ ወራሽ አሁን ልዑል ሙሐማድ አስ-ሰኑሢ ሲሆኑ በስደት በእንግሊዝ ኖረዋል። ባለፈው የካቲት 17 ቀን 2003 ዓ.ም. ጋዳፊ ቢሸነፍ ወደ ሀገራቸው ተመልሰው ዘውድ ስለ መጫናቸው በአል-ጃዚራ ዜና ሲጠየቁ፣ ይህ በሊቢያ ሕዝብ የሚበየን ጉዳይ ይሆናል ብለው መለሱ።

1 ኢድሪስ
[[ስዕል:IdrisI3.jpg|thumb|100px|የሊቢያ ንጉሥ ኢድሪስ]]
'''1 ኢድሪስ''' ([[አረብኛ]]፦ إدريس الأو ሙሉ ስም፦ '''ሳዪድ ሙሐማድ ኢድሪስ ቢን ሙሐማድ አል-ማህዲ አስ-ሰኑሢ''') ከ[[1944]] እስከ [[1961]] ዓ.ም. ድረስ የ[[ሊቢያ]] ንጉሥ ነበሩ። እንዲሁም ከ[[1908]] ዓ.ም. ጀምሮ የ[[ሰኑሢ]] [[እስልምና]] ወገን አለቃ ነበሩ።

በ[[1912]] ዓ.ም. ሊቢያ የ[[ጣልያን]] ግዛት በሆነበት ጊዜ፣ ኢድሪስ የ[[ቀሬናይካ]] ክፍላገር [[ኤሚር]] የሚል ማዕረግ አገኙ። በተጨማሪ በ[[1914]] ዓ.ም. የ[[ትሪፖሊታኒያ]] ክፍላገር ኤሚር ሆኑ። ዳሩ ግን በዚያ አመት ከጣልያኖች ጋር በመጣላት ወደ [[ግብጽ]] ሔዱ። በ[[2ኛው ዓለማዊ ጦርነት]] ጣልያኖች ከተሸነፉ በኋላ ኢድሪስ ወደ አገራቸው ተመለሱ። በ1944 ዓ.ም. አዲሱ የሊቢያ መንግሥት በተመሠረተ ጊዜ «የሊቢያ ንጉሥ» የሚል ማዕረግ ተሰጡ። 

[[ስዕል:King Idris I of Libya August 15, 1965.jpg|thumb|left|100px|ንጉስ ኢድሪስ በ1957 ዓ.ም.]]

በ1961 ዓ.ም. ጤንነታቸው ደክሞ ዘውዳቸውን ለወራሻቸው የወንድማቸው ልጅ ልዑል [[ሃሳን አስ-ሰኑሢ]] ለመተው አሰቡ። ለሕክምና በ[[ቱርክ]] አገር ሲቆዩ ሃሳን አስ-ሰኑሢ ዘውድ ከተጫኑ ከ1 ቀን በፊት የሠራዊት አለቃ [[ሙአማር አል-ጋዳፊ]] ተነሣና መንፈቅለ መንግሥት አካሔደ። ኢድሪስ እንደገና በስደት ወደ ግብጽ ተመለሱና በዚያ በ[[1975]] አ.ም. አረፉ። 

[[ስዕል:Flag of Libya.svg|thumb|150px|የሊቢያ መንግሥት (1944-1961) ሰንደቅ ዓላማ።]] 

ከ1944 እስከ 1961 ድረስ እሳቸው የሊቢያ መንግሥት ብቸኛ ንጉሥ ነበሩ። በአሁኑ ጊዜ በጋዳፊ መንግሥት ላይ የተነሡት ተቃዋሚ ወገኖች ብዙዎቹ የሰኑሢ ወገን ደጋፊቆች ሆነው በኢድሪስ ዘመን የነበረውን ሰንደቅ ዓላማ የሚይዙ ሲሆኑ ታይተዋል። የሰኑሢ አልጋ ወራሽ አሁን ልዑል [[ሙሐማድ አስ-ሰኑሢ]] ሲሆኑ በስደት በ[[ዩናይትድ ኪንግደም|እንግሊዝ]] ኖረዋል። ባለፈው [[የካቲት 17]] ቀን [[2003]] ዓ.ም. ጋዳፊ ቢሸነፍ ወደ ሀገራቸው ተመልሰው ዘውድ ስለ መጫናቸው በ[[አል-ጃዚራ ዜና]] ሲጠየቁ፣ ይህ በሊቢያ ሕዝብ የሚበየን ጉዳይ ይሆናል ብለው መለሱ።

[[መደብ:የአፍሪካ መሪዎች]]
[[መደብ:ሊቢያ]]