# ቋንቋ አይነት

## ቋንቋዎች

### አፍሮ-ኤስያዊ
አፍሮ እስያዊ ቋንቋዎች
- ሴማዊ
  - ሰሜን
    - ትግርኛ (በኤርትራም ይነገራል)
    - ግዕዝ (በቤተ ክርስቲያን ብቻ ይነገራል)

  - ደቡብ
    - Transverse
      - አማርኛ
      - አርጎብኛ
      - ሀደሪኛ ወይም ሐረርኛ
      - የምሥራቅ ጉራጌ ቋንቋዎች
        - ስልጤኛ (Ulbareg, Inneqor)
        - ወላኔኛ
        - ዛይኛ


    - Outersouth
      - ጋፋትኛ (የጠፋ)
      - ሶዶኛ
      - ሙኸርኛ
      - ጎጎትኛ
      - የምዕራብ ጉራጌ ቋንቋዎች
        - እኖርኛ
        - መስመስኛ (የጠፋ)
        - መስቃንኛ
        - ቸሃኛ ወይም ቸሃ (ሰባትቤት ጉራጌ)
        - እዣኛ
        - ጉመርኛ
        - ጉራኛ
        - ግይጦኛ
        - ኧንደገንኛ
        - ኧነርኛ

- ኩሻዊ
  - አገውኛ
    - አውኛ (ኩንፋልኛ ዘዬ ወይም ቀበሌኛ ቋንቋን ጨምሮ)
    - ቅማንትኛ
    - ጫምታንግኛ

  - ምሥራቅ ኩሻዊ
    - አፋርኛ  (በኤርትራና ጅቡቲም ይነገራል)
    - አላባኛ
    - አርቦርኛ
    - ባይሶኛ
    - ቡሳኛ
    - ቡርጂኛ
    - ዳሳናችኛ (በኬንያም ይነገራል)
    - ድራሻኛ
    - ጋዋዳኛ
    - ጌድዎኛ
    - ሃድያኛ
    - ከምባትኛ
    - ኮንሶኛ ወይም
    - ሊቢዶኛ
    - ኦሮምኛ  (በኬንያም ይነገራል)
    - ሳሆኛ (በኤርትራም ይነገራል)
    - ሲዳሞኛ
    - ሶማልኛ  (በሶማሊያም ይነገራል)
    - ጻማይኛ

- ኦሞአዊ
  - አሪኛ
  - አንፊሎኛ
  - ባምባሲኛ
  - ባስኬቶኛ
  - ቤንችኛ
  - ቦሮኛ ወይም ወይም ሺናሻ
  - ጫራኛ
  - ድሜኛ
  - ዲዚኛ
  - ዳውሮኛ
  - ዶርዝኛ
  - ገንዝኛ
  - ጋሞኛ
  - ጋይልኛ
  - ጎፋኛ
  - ሃመርኛ
  - ሆዞኛ
  - ቃጫማ-ጋንጁልኛ
  - ከፋኛ
  - ቃሮኛ
  - ቁርቴኛ
  - ማሌኛ
  - መሎኛ
  - ናይኛ
  - ኦይዳኛ
  - ሰዜኛ
  - ሸኪቾኛ
  - ሸኮኛ
  - ወላይትኛ
  - የምሳኛ
  - ዛይሴ-ዘርጉላኛ


### ናይሎ ሳህራዊ (አባይ ሰሃራዊ)
ናይሎ ሳህራዊ
- አኙዋክኛ  (በሱዳንም ይነገራል)
- በርታኛ
- ጉምዝኛ
- ቃጭፖ ባልስኛ  (በሱዳንም ይነገራል)
- ቆሞኛ
- ቋማኛ
- ቀውግኛ
- ማጃንግኛ
- ምዕንኛ
- ሙርሌኛ  (በሱዳንም ይነገራል)
- ሙርሲኛ
- ኩናምኛ  (በኤርትራም ይነገራል)
- ኑርኛ  (በሱዳንም ይነገራል)
- ንያንጋቶምኛ
- ኦጶውኛ
- ሻቦኛ
- ሱሪኛ
- ኡዱክኛ  (በሱዳንም ይነገራል)


### ያልተመደቡ
- ወይቶኛ (ወይጦኛ) (የጠፋ)
- ኦንጎትኛ (Ongota) (ለመጥፋት የተቃረበ)
- ረርበሬኛ (Rer Bare) (የጠፋ)

- - መለጠፍያ


ቋንቋ አይነት
==ቋንቋዎች==
===አፍሮ-ኤስያዊ===
[[አፍሮ እስያዊ ቋንቋዎች]]
* [[ሴማዊ]]
** ሰሜን
*** [[ትግርኛ]] (በ[[ኤርትራ]]ም ይነገራል)
*** [[ግዕዝ]] (በቤተ ክርስቲያን ብቻ ይነገራል)
** ደቡብ
*** Transverse
**** [[አማርኛ]]
**** [[አርጎብኛ]]
**** [[ሀደሪኛ]] ወይም ሐረርኛ
**** [[የምሥራቅ ጉራጌ ቋንቋዎች]]
***** [[ስልጤኛ]] (Ulbareg, Inneqor)
***** [[ወላኔኛ]]
***** [[ዛይኛ]]
*** Outersouth
**** [[ጋፋትኛ]] (የጠፋ)
**** [[ሶዶኛ]]
**** [[ሙኸርኛ]]
**** [[ጎጎትኛ]]
**** [[የምዕራብ ጉራጌ ቋንቋዎች]]
***** [[እኖርኛ]]
***** [[መስመስኛ]] (የጠፋ)
***** [[መስቃንኛ]]
***** [[ቸሃኛ]] ወይም ቸሃ (ሰባትቤት ጉራጌ)
***** [[እዣኛ]]
***** [[ጉመርኛ]]
***** [[ጉራኛ]]
***** [[ግይጦኛ]]
***** [[ኧንደገንኛ]]
***** [[ኧነርኛ]]

* [[ኩሻዊ]]
** [[አገውኛ]]
*** [[አውኛ]] ([[ኩንፋልኛ]] ዘዬ ወይም ቀበሌኛ ቋንቋን ጨምሮ)
*** [[ቅማንትኛ]]
*** [[ጫምታንግኛ]]
** [[ምሥራቅ ኩሻዊ]]
*** [[አፋርኛ]]  (በ[[ኤርትራ]]ና [[ጅቡቲ]]ም ይነገራል)
*** [[አላባኛ]]
*** [[አርቦርኛ]]
*** [[ባይሶኛ]]
*** [[ቡሳኛ]]
*** [[ቡርጂኛ]]
*** [[ዳሳናችኛ]] (በ[[ኬንያ]]ም ይነገራል)
*** [[ድራሻኛ]]
*** [[ጋዋዳኛ]]
*** [[ጌድዎኛ]]
*** [[ሃድያኛ]]
*** [[ከምባትኛ]]
*** [[ኮንሶኛ]] ወይም 
*** [[ሊቢዶኛ]]
*** [[ኦሮምኛ]]  (በ[[ኬንያ]]ም ይነገራል)
*** [[ሳሆኛ]] (በ[[ኤርትራ]]ም ይነገራል)
*** [[ሲዳሞኛ]]
*** [[ሶማልኛ]]  (በ[[ሶማሊያ]]ም ይነገራል)
*** [[ጻማይኛ]]

* [[ኦሞአዊ]]
** [[አሪኛ]]  	
** [[አንፊሎኛ]]
** [[ባምባሲኛ]]
** [[ባስኬቶኛ]]
** [[ቤንችኛ]]
** [[ቦሮኛ]] ወይም ወይም ሺናሻ
** [[ጫራኛ]]
** [[ድሜኛ]]
** [[ዲዚኛ]]
** [[ዳውሮኛ]]
** [[ዶርዝኛ]]
** [[ገንዝኛ]]
** [[ጋሞኛ]]
** [[ጋይልኛ]]
** [[ጎፋኛ]]
** [[ሃመርኛ]]
** [[ሆዞኛ]]
** [[ቃጫማ-ጋንጁልኛ]]
** [[ከፋኛ]]
** [[ቃሮኛ]]
** [[ቁርቴኛ]]
** [[ማሌኛ]]
** [[መሎኛ]]
** [[ናይኛ]]
** [[ኦይዳኛ]]
** [[ሰዜኛ]]
** [[ሸኪቾኛ]]
** [[ሸኮኛ]]
** [[ወላይትኛ]]
** [[የምሳኛ]]
** [[ዛይሴ-ዘርጉላኛ]]

===ናይሎ ሳህራዊ (አባይ ሰሃራዊ)=== 
[[ናይሎ ሳህራዊ ቋንቋዎች|ናይሎ ሳህራዊ]]
* [[አኙዋክኛ]]  (በ[[ሱዳን]]ም ይነገራል)
* [[በርታኛ]]
* [[ጉምዝኛ]]
* [[ቃጭፖ ባልስኛ]]  (በ[[ሱዳን]]ም ይነገራል)
* [[ቆሞኛ]]
* [[ቋማኛ]]
* [[ቀውግኛ]]
* [[ማጃንግኛ]]
* [[ምዕንኛ]]
* [[ሙርሌኛ]]  (በ[[ሱዳን]]ም ይነገራል)
* [[ሙርሲኛ]]
* [[ኩናምኛ]]  (በ[[ኤርትራ]]ም ይነገራል)
* [[ኑርኛ]]  (በ[[ሱዳን]]ም ይነገራል)
* [[ንያንጋቶምኛ]]
* [[ኦጶውኛ]]
* [[ሻቦኛ]]
* [[ሱሪኛ]]
* [[ኡዱክኛ]]  (በ[[ሱዳን]]ም ይነገራል)

===ያልተመደቡ===
* [[ወይቶኛ]] (ወይጦኛ) (የጠፋ)
* [[ኦንጎትኛ]] (Ongota) (ለመጥፋት የተቃረበ)
* [[ረርበሬኛ]] (Rer Bare) (የጠፋ)

** [[መለጠፍያ]]