text: # Huà-ìng
  | „Huà-ìng“ gì dêng-ngiê                                                             | Chók-cê̤ṳ                              |
  | 1.Dṳ̆ng-huà mìng-cŭk hâiu-iô 2.Dêu găk gáuk-iông guók-gă gì Dṳ̆ng-huà mìng-cŭk âu-iô | «Gáu-ṳ̆k-buô Guók-ngṳ̄ Sṳ̀-diēng»        |
  | 1.Dṳ̆ng-guók-nè̤ng 2.Ô Dṳ̆ng-guók hiék-tūng gì huăng-guók gŭng-mìng                   | «Hiêng-dâi Háng-ngṳ̄ Sṳ̀-diēng»         |
  | Háng-cŭk                                                                           | «Hāi-nguôi Huà-ìng Báik-kuŏ-ciòng-cṳ̆» |
  
  Huà-ìng (華人, Ĭng-ngṳ̄: Ethnic Chinese), guōng-ngiê lā̤, sê Dĕ̤ng-ā Dṳ̆ng-guók dê-kṳ̆ mìng-cŭk gì hâiu-iô. Ùng-hióng diē-sié sê gōng „Huà-ìng gì dêng-ngiê â̤ dé̤ṳng buŏng guōng-ngiê gâe̤ng hiĕk-ngiê lâng-bĭh, guōng-ngiê gì Huà-ìng sê dó̤i ô Dṳ̆ng-guók hiék-tūng gì nè̤ng gì tūng-chĭng, hiĕk-ngiê gì Huà-ìng sê ciŏng-muòng cī hī-sâ̤ ī-gĭng dò̤ diŏh huăng-guók guók-cĭk gì huăng-káh, bô hô̤ lā̤ Huà-iô (華裔)“. Găk Dṳ̆ng-guók bô hô̤ lā̤ Hāi-nguôi Huà-ìng, Nguôi-cĭk Huà-ìng. Dṳ̆ng-huà mìng-cŭk iù iā sâ̤ mìng-cŭk cū-siàng, gâe̤ng să̤-iòng cṳ̄ng-cŭk gì kái-niêng mâ̤-dùng-iông. „Huà“ (華) sê Dṳ̆ng-guók gì dô̤i-chĭng. Să̤-céng sèng-âu Gŏng-tūng (江統) gì «Sā̤-ṳ̀ng-lō̤ng» (徙戎論) diē-sié, Huà-ìng gâe̤ng Dṳ̆ng-guók-nè̤ng (中國儂), Cìng-nè̤ng (秦儂), Háng-nè̤ng (漢儂) gì hàng-ngiê siŏh-iông. Dòng-dièu ī-âu, Huà-ìng bô hô̤ lā̤ Dòng-nè̤ng (唐儂). Muāng-cŭk gióng-lĭk Chĭng-dièu ī-âu, Huà-ìng n̂g-sié Háng-cŭk, gó bău-guák ô gì ké̤ṳk Háng-huá gì siēu-só mìng-cŭk. Gáu Muāng-chĭng muōi Mìng-guók chĕ̤, Huà-ìng gâe̤ng Huà-gièu (華僑) dŭ dò̤-lā̤ cī dêu găk Dâi-chĭng gīng-nguôi gì Chĭng-dièu-nè̤ng, hàng-ngiê mò̤ hŭng-biék. Găk ô gì Háng-ngṳ̄ ngṳ̄-gīng dâi-dŏng, „Huà-ìng“ ciā sṳ̀ dô̤i-éng „Iòng-ìng“ (洋人), dăng „Dṳ̆ng-guók-nè̤ng“ sê dô̤i-ĭng „Nguôi-guók-nè̤ng“ (外國儂). Gĭng-dáng-nĭk, dêu găk hāi-nguôi gì, nâ ô Dṳ̆ng-huà Ìng-mìng Gê̤ṳng-huò-guók Guók-cĭk, ék-buăng gó̤ ĭ Huà-gièu. Dáng-sê găk ô gì sèng-âu, ôi-lāu huŏng-biêng, â̤ sāi „Huà-gièu Huà-ìng“ cūng-kuāng gì chĭng-hù, mò̤ có̤ guók-cĭk gì hŭng-biék. Dăng gĭng-dáng-nĭk Huà-ìng hŭng-buó diŏh sié-gái 200 bĭh guók-gă gâe̤ng dê-kṳ̆, nè̤ng-só â̤ gáu 6000 gūi uâng. Gì-dṳ̆ng, Dĕ̤ng-nàng-ā Huà-ìng nè̤ng-só ciéng hāi-nguôi gì Huà-ìng cūng-só gì siŏh-buáng ī-gèng, gì-ché̤ṳ sê Báe̤k Mī. Iâ ô ī-gĭng lŏ̤h-dê săng-gṳ̆ng gì hāi-nguôi Huà-ìng diōng gáu cê-gă gì cū-gă dêng-gṳ̆.
  
  ## Gái Ché̤ṳ
  - Dṳ̆ng-guók-nè̤ng (中國儂)
  - Dṳ̆ng-huà mìng-cŭk (中華民族)
  - Huăng-káh (番客)
title: Huà-ìng
wikitext: {{Twincdo|0|華人}}
  {|class="wikitable"  cellpadding="10" style="width: 100%; float: left;"
  | „Huà-ìng“ gì dêng-ngiê<ref name="新加坡">{{cite journal |author1=張從興 |title=誰是華人？華人是誰？ |journal=華語橋 |url=http://www.huayuqiao.org/articles/shcheong/shcheong02.htm#_edn1|archive-date=2017-05-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170529091457/http://www.huayuqiao.org/articles/shcheong/shcheong02.htm#_edn1}}</ref>
  | align=center|Chók-cê̤ṳ
  |- 
  | 1.[[Dṳ̆ng-huà mìng-cŭk]] hâiu-iô<br>2.Dêu găk gáuk-iông guók-gă gì Dṳ̆ng-huà mìng-cŭk âu-iô
  | «''[[Gáu-ṳ̆k-buô Guók-ngṳ̄ Sṳ̀-diēng]]''»
  |- 
  | 1.[[Dṳ̆ng-guók-nè̤ng]]<br>2.Ô [[Dṳ̆ng-guók]] hiék-tūng gì huăng-guók gŭng-mìng
  |  «''[[Hiêng-dâi Háng-ngṳ̄ Sṳ̀-diēng]]''»
  |- 
  |  [[Háng-cŭk]]
  | «''[[Hāi-nguôi Huà-ìng Báik-kuŏ-ciòng-cṳ̆]]''»
  |- 
  |}
  [[File:Map of the Chinese Diaspora in the World.svg|300px|thumb|Huà-ìng gì hŭng-buó<br>{{small|
  {{Legend|#000000|Huà-ìng ciō-iéu gì hŭng-buó dê-huŏng}}
  {{Legend|#490000|1,000,000 nè̤ng ī-gèng}}
  {{Legend|#ff0000|100,000 nè̤ng ī-gèng}}
  {{Legend|#ff7070|10,000 nè̤ng ī-gèng}}
  {{Legend|#ffc2c2|1,000 nè̤ng ī-gèng}}}}]]
  '''Huà-ìng''' (華人, [[Ĭng-ngṳ̄]]: Ethnic Chinese), guōng-ngiê lā̤, sê [[Dĕ̤ng-ā]] [[Dṳ̆ng-guók|Dṳ̆ng-guók dê-kṳ̆]] mìng-cŭk gì hâiu-iô. Ùng-hióng diē-sié sê gōng „Huà-ìng gì dêng-ngiê â̤ dé̤ṳng buŏng guōng-ngiê gâe̤ng hiĕk-ngiê lâng-bĭh, guōng-ngiê gì Huà-ìng sê dó̤i ô Dṳ̆ng-guók hiék-tūng gì nè̤ng gì tūng-chĭng, hiĕk-ngiê gì Huà-ìng sê ciŏng-muòng cī hī-sâ̤ ī-gĭng dò̤ diŏh huăng-guók guók-cĭk gì [[huăng-káh]], bô hô̤ lā̤ '''Huà-iô''' (華裔)“<ref>{{Cite journal |author=劉春霞 |title=關於雙重國籍的思考 |url=http://www.ims.sdu.edu.cn/__local/5/67/75/59D0BC19C725ACEF1FB75631156_E1EA1037_65C58.pdf |publisher=黑龍江省政法管理幹部學院學報 |number=66 |year=2008 |archive-date=2022-10-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221015114919/http://www.ims.sdu.edu.cn/__local/5/67/75/59D0BC19C725ACEF1FB75631156_E1EA1037_65C58.pdf}}</ref>. Găk Dṳ̆ng-guók bô hô̤ lā̤ '''Hāi-nguôi Huà-ìng''', '''Nguôi-cĭk Huà-ìng'''. [[Dṳ̆ng-huà mìng-cŭk]] iù iā sâ̤ [[mìng-cŭk]] cū-siàng, gâe̤ng să̤-iòng cṳ̄ng-cŭk gì kái-niêng mâ̤-dùng-iông. „'''Huà'''“ (華) sê Dṳ̆ng-guók gì dô̤i-chĭng. [[Să̤-céng]] sèng-âu [[Gŏng-tūng]] (江統) gì «[[Sā̤-ṳ̀ng-lō̤ng]]» (徙戎論) diē-sié, Huà-ìng gâe̤ng [[Dṳ̆ng-guók-nè̤ng]] (中國儂), [[Cìng-nè̤ng]] (秦儂), [[Háng-cŭk|Háng-nè̤ng]] (漢儂) gì hàng-ngiê siŏh-iông<ref>《通典》：「自蔥嶺、于闐之東，燉煌、酒泉、張掖之間，華人來往非少。」</ref>. Dòng-dièu ī-âu, Huà-ìng bô hô̤ lā̤ '''Dòng-nè̤ng''' (唐儂)<ref name="王賡武黃堅立2002">{{cite book|author1=王賡武|author2=黃堅立|title=海外華人硏究的大視野與新方向: 王賡武敎授論文選|url=http://books.google.com/books?id=KxcafX3JggYC&pg=PA100|date=June 2002|publisher=八方文化創作室|isbn=978-1-879771-61-1|pages=100–|quote=就是我想講的唐人，南方就講唐人，北方人因為滿清的關係就講漢人。那麼，到最後什麼時候開始用華人呢？這是很有意思的，與政治變遷有關。|archive-date=2013-10-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20131012210157/http://books.google.com/books?id=KxcafX3JggYC&pg=PA100}}</ref>. [[Muāng-cŭk]] gióng-lĭk [[Chĭng-dièu]] ī-âu, Huà-ìng n̂g-sié Háng-cŭk, gó bău-guák ô gì ké̤ṳk Háng-huá gì [[siēu-só mìng-cŭk]]<ref name=少數>{{cite journal |author1=李安山 |title=少數民族華僑華人 : 遷移特點、辨識 標準及人數統計 |journal=華僑華人歷史研究 |date=2003年}}</ref>. Gáu Muāng-chĭng muōi [[Dṳ̆ng-huà Mìng-guók (1912 nièng–1949 nièng)|Mìng-guók]] chĕ̤, Huà-ìng gâe̤ng '''Huà-gièu''' (華僑) dŭ dò̤-lā̤ cī dêu găk Dâi-chĭng gīng-nguôi gì Chĭng-dièu-nè̤ng, hàng-ngiê mò̤ hŭng-biék<ref name=華人史>{{cite book |author1=寒冬 |title=海南華僑華人史 |date=2008年 |publisher=海南出版社 |pages=1-2}}</ref>. Găk ô gì [[Háng-ngṳ̄]] ngṳ̄-gīng dâi-dŏng, „Huà-ìng“ ciā sṳ̀ dô̤i-éng „Iòng-ìng“ (洋人), dăng „Dṳ̆ng-guók-nè̤ng“ sê dô̤i-ĭng „Nguôi-guók-nè̤ng“ (外國儂)<ref name=恨海>{{cite book |author1=吳趼人 |title=恨海 |date=1906 |publisher=上海廣智書局 |chapter=第七回 |quote=定睛看時，五個是洋人，兩個是華人。}}</ref>. Gĭng-dáng-nĭk, dêu găk hāi-nguôi gì, nâ ô [[Dṳ̆ng-huà Ìng-mìng Gê̤ṳng-huò-guók Guók-cĭk]], ék-buăng gó̤ ĭ Huà-gièu. Dáng-sê găk ô gì sèng-âu, ôi-lāu huŏng-biêng, â̤ sāi „Huà-gièu Huà-ìng“ cūng-kuāng gì chĭng-hù, mò̤ có̤ guók-cĭk gì hŭng-biék<ref name="由來2">{{cite web|title=華僑華人提法的由來|url=http://www.xinhuanet.com/politics/2015-03/08/c_127555770.htm|website=新華網|publisher=人民政協報|accessdate=2021-05-25|date=2015-03-08|archive-date=2021-05-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20210523220557/http://www.xinhuanet.com/politics/2015-03/08/c_127555770.htm}}</ref>. Dăng gĭng-dáng-nĭk Huà-ìng hŭng-buó diŏh sié-gái 200 bĭh guók-gă gâe̤ng dê-kṳ̆, nè̤ng-só â̤ gáu 6000 gūi uâng. Gì-dṳ̆ng, [[Dĕ̤ng-nàng-ā]] Huà-ìng nè̤ng-só ciéng hāi-nguôi gì Huà-ìng cūng-só gì siŏh-buáng ī-gèng, gì-ché̤ṳ sê [[Báe̤k Mī-ciŭ|Báe̤k Mī]]. Iâ ô ī-gĭng lŏ̤h-dê săng-gṳ̆ng gì hāi-nguôi Huà-ìng diōng gáu cê-gă gì cū-gă dêng-gṳ̆.
  
  ==Gái Ché̤ṳ==
  *[[Dṳ̆ng-guók-nè̤ng]] (中國儂)
  *[[Dṳ̆ng-huà mìng-cŭk]] (中華民族)
  *[[Huăng-káh]] (番客)
  
  ==Chăng-kō̤ cṳ̆-lâiu==
  {{reflist}}
  {{Commons-inline|Chinese people|Huà-ìng}}
  {{buáng-nàng-hâ}}
  
  {{authority control}}
  [[分類:Huà-ìng]]