text: # Dṳ̆-gék-sāi
  Dṳ̆-gék-sāi (猪急使) sê Hók-ciŭ mìng-găng dĕk-sáik gì siŏh ciáh bō̤-iêu tàu-săng gì sìng. Ĭ gì hìng-chiông sê sâe̤ng gô-dā̤ báh-sáng gì ĭ-siòng gì siŏh ciáh bô lè̤ng bô ngā gì nàng-gái, chiū lā̤ niăh siŏh ciáh dòng-dòng-sék góng-góng lì kóng-cié dṳ̆.
  Mī-guók diòng-gáu-sê̤ṳ Lù Gŭng-mìng gōng, ciā sìng gì lài-lĭk ô gáuk-cṳ̄ng gōng-huák. siŏh cṳ̄ng gōng-huák gōng ĭ sê siŏh ciáh tài-dṳ̆-gì. Gó-ô siŏh cṳ̄ng gōng-huák ĭ sê iōng-dṳ̆-gì, ĭng-ôi dṳ̆ săng-mŭk-siŏh-sì dŭ sĕng-kó̤ sĕng-kó̤ duâi-gék duâi-nô, cêu ciŏng-uâng táung-kuàng kó̤.
  «Mìng-dŭ Biék Gé» diē-sié ô Dṳ̆-gék-sāi gì gó-sê̤ṳ. Dṳ̆-gék-sāi buōng-dā̤ sê siŏh ciáh Hók-ciŭ-siàng Gék-puòi-háe̤ng mâ̤-dṳ̆k-nṳ̆k-gì. Siŏh gĕ̤ng ô siŏh ciáh cêng bék gì séu-cài miàng-cê hô̤ lō̤ Dâng Séng-cĭ (鄭性之), lì ĭ tăng lā̤ buóh siōng dèng-gá. Ciā séu-cài chiū lā̤ mò̤ cièng, mâ̤-dṳ̆k-nṳ̆k-gì dĭk-ciék sĕng dò̤ ké̤ṳk ĭ. Dáng-sê mò̤-niŏh-òng cêu tó̤i-huói kó̤, kó̤ séu-cài hŭ-uái ciŏng cū sṳ̆k gì nṳ̆k tău-dò̤ diōng lì. Ciā dâi-gié séu-cài tié-lāu gé sĭng-găng lā̤. Gáu-muōi ĭ kō̤ dé̤ṳng Câung-nguòng kó̤ Gĭng-siàng có̤-guăng. Ô siŏh-huòi ciā séu-cài diōng lō̤-gă, sô̤i giêu lā̤ gĭng-guó hiā tăng, ciáng-hō̤ káng-giéng Dṳ̆-gék-sāi ké̤ṳk nè̤ng gōng hī giông dâi-gié, chiū niăh dŏ̤ bī lā̤ ĭ gì giêu, Dṳ̆-gék-sāi muóng ĭ lâu-mā gōng, "Hiā sáng Dâng gì séu-cài miéng-âu â̤ có̤ gáu ciŏng-uâng?" Chṳ̄-káik Dâng Séng-cĭ găng-huō-cĕ̤ng-kó̤, gó̤ nè̤ng ciŏng ĭ niăh kó̤ ngâing páh páh-sī, sī-sĭ gĕ̤h chók kó̤. Gô-dā̤ káng-mâ̤-kī ĭ gì hiŏng-lī iâ niăh lā̤ páh sī. Hī buŏ Dṳ̆-gék-sāi sĭ-tā̤ mò̤ kó̤, biéng siàng siŏh ciáh gūi lì bó̤-hŏk Dâng Séng-cĭ chió lā̤ nè̤ng. Dâng Séng-cĭ sāi gáuk-cṳ̄ng bâing-huák dŭ mò̤-niĕ-ài ciŏng ciā gūi dṳ̆k kó̤, có̤i-hâiu ciŏng ciā dòng hŭng kī lì. Gáu-muōi Dâng Séng-cĭ tó̤i-hiŭ diōng chió, ciŏng dòng gāi siàng Kuŏi-hô-gīng (魁輔境) buōng-gī-dâi-uòng gì miêu. Hiŏng-lī ciŏng Dṳ̆-gék-sāi gì chiông gŏng miêu lā̤ gé̤ṳng, nâ sê dṳ̆ bâing kó̤ hĕ̤k-ciā páh-dâung kó̤ cêu kó̤ bái ĭ, cêng siáng.
title: Dṳ̆-gék-sāi
wikitext: '''Dṳ̆-gék-sāi''' (猪急使) sê [[Hók-ciŭ]] mìng-găng dĕk-sáik gì siŏh ciáh bō̤-iêu [[tàu-săng]] gì [[sìng-mìng|sìng]]. Ĭ gì hìng-chiông sê sâe̤ng gô-dā̤ báh-sáng gì ĭ-siòng gì siŏh ciáh bô lè̤ng bô ngā gì nàng-gái, chiū lā̤ niăh siŏh ciáh dòng-dòng-sék góng-góng lì kóng-cié [[dṳ̆]].<ref name="Doolittle"/>
  
  [[Mī-guók]] diòng-gáu-sê̤ṳ [[Lù Gŭng-mìng]] gōng, ciā sìng gì lài-lĭk ô gáuk-cṳ̄ng gōng-huák. siŏh cṳ̄ng gōng-huák gōng ĭ sê siŏh ciáh tài-dṳ̆-gì. Gó-ô siŏh cṳ̄ng gōng-huák ĭ sê iōng-dṳ̆-gì, ĭng-ôi dṳ̆ săng-mŭk-siŏh-sì dŭ sĕng-kó̤ sĕng-kó̤ duâi-gék duâi-nô, cêu ciŏng-uâng táung-kuàng kó̤.<ref name="Doolittle">{{cite book | url = https://archive.org/details/sociallifeofchin01dool | title = Social life of the Chinese : with some account of their religious, governmental, educational and business customs and opinions, with special but not exclusive reference to Fuhchau  |last= Doolittle |first= Justus | authorlink = Lù Gŭng-mìng |publisher = Harper & Bros |location = New York |year =1865 | volume=1 | pages = 270-271 }}</ref>
  
  «[[Mìng-dŭ Biék Gé]]» diē-sié ô Dṳ̆-gék-sāi gì gó-sê̤ṳ. Dṳ̆-gék-sāi buōng-dā̤ sê siŏh ciáh Hók-ciŭ-siàng [[Gék-puòi-háe̤ng]] mâ̤-dṳ̆k-nṳ̆k-gì. Siŏh gĕ̤ng ô siŏh ciáh cêng bék gì séu-cài miàng-cê hô̤ lō̤ [[Dâng Séng-cĭ]] (鄭性之), lì ĭ tăng lā̤ buóh siōng dèng-gá. Ciā séu-cài chiū lā̤ mò̤ cièng, mâ̤-dṳ̆k-nṳ̆k-gì dĭk-ciék sĕng dò̤ ké̤ṳk ĭ. Dáng-sê mò̤-niŏh-òng cêu tó̤i-huói kó̤, kó̤ séu-cài hŭ-uái ciŏng cū sṳ̆k gì nṳ̆k tău-dò̤ diōng lì. Ciā dâi-gié séu-cài tié-lāu gé sĭng-găng lā̤. Gáu-muōi ĭ kō̤ dé̤ṳng Câung-nguòng kó̤ Gĭng-siàng có̤-guăng. Ô siŏh-huòi ciā séu-cài diōng lō̤-gă, sô̤i giêu lā̤ gĭng-guó hiā tăng, ciáng-hō̤ káng-giéng Dṳ̆-gék-sāi ké̤ṳk nè̤ng gōng hī giông dâi-gié, chiū niăh dŏ̤ bī lā̤ ĭ gì giêu, Dṳ̆-gék-sāi muóng ĭ lâu-mā gōng, "Hiā sáng Dâng gì séu-cài miéng-âu â̤ có̤ gáu ciŏng-uâng?" Chṳ̄-káik Dâng Séng-cĭ găng-huō-cĕ̤ng-kó̤, gó̤ nè̤ng ciŏng ĭ niăh kó̤ ngâing páh páh-sī, sī-sĭ gĕ̤h chók kó̤. Gô-dā̤ káng-mâ̤-kī ĭ gì hiŏng-lī iâ niăh lā̤ páh sī. Hī buŏ Dṳ̆-gék-sāi sĭ-tā̤ mò̤ kó̤, biéng siàng siŏh ciáh gūi lì bó̤-hŏk Dâng Séng-cĭ chió lā̤ nè̤ng. Dâng Séng-cĭ sāi gáuk-cṳ̄ng bâing-huák dŭ mò̤-niĕ-ài ciŏng ciā gūi dṳ̆k kó̤, có̤i-hâiu ciŏng ciā dòng hŭng kī lì. Gáu-muōi Dâng Séng-cĭ tó̤i-hiŭ diōng chió, ciŏng dòng gāi siàng Kuŏi-hô-gīng (魁輔境) [[buōng-gī-dâi-uòng]] gì miêu. Hiŏng-lī ciŏng Dṳ̆-gék-sāi gì chiông gŏng miêu lā̤ gé̤ṳng, nâ sê dṳ̆ bâing kó̤ hĕ̤k-ciā páh-dâung kó̤ cêu kó̤ bái ĭ, cêng siáng.<ref>《閩都別記·第二三二回》</ref>
  
  ==Chăng-kō̤ cṳ̆-lâiu==
  {{reflist}}
  
  [[Category:Dô̤-gáu]]