# Мүнхэ сэбдэг
Мүнхэ сэбдэг (ород: вечная мерзлота, англи: permafrost) гээшэ хоёр жэлэй үлүү саг хугасаагай дотор газар хүрьһэнэй температурань 0°C (уһанай хүлдэхын сэг, 32°F) доошо байдаг юм. Диилэнхи мүнхэ сэбдэг Хойто туйл гү али Урда туйл хажуу үргэриг үндэр нютагта байрладагшье һаа, үндэр сэгтэ үндэр уулын мүнхэ сэбдэг набтар үргэригтэшье байна. Мүнхэ сэбдэг Дэлхэй дээрэ уһанай 0,022%-ые эзэлээд, хойто хахад бүмбэлигэй эли гараһан хүрьһэнэй 24%-да байна.
Орос гүрэнэй 60 %-һаа 65 % болотор мүнхэ сэбдэг юм. Зүүн Сибирьта ба Үбэр Байгалда эгээн таархаһан.

Мүнхэ сэбдэг
[[Файл:Storflaket.JPG|thumb|250px|[[Швеци]]ин тундра.]]
[[Файл:Circum-Arctic Map of Permafrost and Ground Ice Conditions.png|thumb|right|250px|[[Хойто туйл]]ай мүнхэ сэбдэгэй газарай зураг]]
'''Мүнхэ сэбдэг''' ({{lang-ru|вечная мерзлота}}, {{lang-en|permafrost}}) гээшэ хоёр жэлэй үлүү саг хугасаагай дотор газар хүрьһэнэй температурань 0°C (уһанай хүлдэхын сэг, 32°F) доошо байдаг юм. Диилэнхи мүнхэ сэбдэг Хойто туйл гү али Урда туйл хажуу үргэриг үндэр нютагта байрладагшье һаа, үндэр сэгтэ '''үндэр уулын мүнхэ сэбдэг''' набтар үргэригтэшье байна. Мүнхэ сэбдэг [[Дэлхэй]] дээрэ уһанай 0,022%-ые эзэлээд, хойто хахад бүмбэлигэй эли гараһан хүрьһэнэй 24%-да байна.

[[Оросой холбоото улас|Орос гүрэнэй]] 60 %-һаа<ref>[http://www.novrosen.ru/Russia/nature/chill.htm Многолетняя мерзлота] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131104014433/http://www.novrosen.ru/Russia/nature/chill.htm |date=2013-11-04 }} — статья из «Россия. Электронный энциклопедический словарь». Издательство «Энциклопедия»</ref><ref>[http://www.rsu.edu.ru/wordpress/wp-content/uploads/e-learning/Krivcov_V.A._Fizicheskaya%20geografiya%20Rossii/ Гл. 5.2. Многолетняя мерзлота] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161201144057/http://www.rsu.edu.ru/wordpress/wp-content/uploads/e-learning/Krivcov_V.A._Fizicheskaya%20geografiya%20Rossii/ |date=2016-12-01 }} // Кривцов В. А. Физическая география России. Общий обзор. — Рязань, 2001.</ref> 65 %<ref>«[[Наука и жизнь]]» — [http://www.nkj.ru/news/16764/ Вечная мерзлота отступает. Что совсем не радует]</ref><ref>[http://downloads.igce.ru/publications/metodi_ocenki/08.pdf Гл. 8. Континентальная многолетняя мерзлота] (c.301) // МЕТОДЫ ОЦЕНКИ ПОСЛЕДСТВИЙ ИЗМЕНЕНИЯ КЛИМАТА ДЛЯ ФИЗИЧЕСКИХ И БИОЛОГИЧЕСКИХ СИСТЕМ. Ред. С. М. Семенов. М. Росгидромет, 2012 г. 508 стр. ISBN 978-5-904206-10-9</ref> болотор мүнхэ сэбдэг юм. [[Зүүн Сибирь]]та ба [[Үбэр Байгал]]да эгээн таархаһан.

== Зүүлтэ ==
{{зүүлтэ}}

== Холбооһон ==
* [http://www.ipa-permafrost.org International Permafrost Association (IPA)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090323003635/http://www.ipa-permafrost.org/ |date=2009-03-23 }}

[[Категори:Газар зүй]]