# Улаан асарай зүүдэн
«Улаан асарай зүүдэн» (хилбар Хитад: 红楼梦; уламж Хитад: 紅樓夢; пиньинь: hónglóumèng) гээшэ хитад удха зохёолой шэлэгдэмэл романюм. Романай түрүүшын 80 ботииень Манжын гүрэнэй үеын алдарта зохёолшо Цао Сюэцинь түрүүшын 80 бүлэгые бэшэһэн болоод, наһа бараһанайнгаа урдахана 1763 ондо «Шулуун тухай бэшэг» гэһэн нэрээр (хилбар Хитад: 石头记; уламж Хитад: 石頭記; пиньинь: shítóu jì) хэблүүлбэ. 30 жэл һүүлдэ, 1791 ондо, Гао Э шабитаяа үшөө 40 бүлэгые бэшэжэ романай сюжедые дүүргээд романые «Улаан асарай зүүдэн» гэжэ нэрлэбэ.
«Гурбан уласай үльгэр»（三國演義）, «Уһан хүбөө» (水滸傳), «Баруунда аялһан тэмдэглэлтэй» (西遊記) хамта хитадай «Алдарта дүрбэн зохёолнуудай» нэгэ юм. Цин үеын эсэстэ «Улаан асарай зүүдые» шэнжэлэлые «улаан шэнжэлэл» гү, али «хунсюэ» (хилбар Хитад: 紅学; уламж Хитад: 紅學; пиньинь: hóngxué) гэнэ.
Тус роман изагууртан гэр бүлэһээ гаралтай Цзя Баоюй (хилбар Хитад: 贾宝玉; уламж Хитад: 賈寶玉; пиньинь: jiǎ bǎoyù, «эрдэни хаша» гэжэ удхатай) Линь Дайюй (Хитад: 林黛玉; пиньинь: lín dàiyù, хара хаша гэжэ удхатай) хоёрой хайра дурлалай трагеди юм. Феодал нэгэн гэр бүлын мандан бадаралһаа уналта доройтолго дүтэлхэ түүхые үгүүлнэ. Уг романай үйлэ ябадалые дүрсэлэн үгүүлһэн уран тодо, ирагуу үгэ хэлэлгэ «Улаан асарай зүүдэн» гэжэ романиие Хитадай һунгадаг үльгэр зохёолой эгээн үндэр орьёл болоод дэлхэйн удха зохёолой түүхэдэшье шухала байра һуури эзэлхэ бүтээл болгожо шадаһан юм.

Улаан асарай зүүдэн
[[File:Sun Wen Red Chamber 17.jpg|thumb|300пкс|right|Романай эхиндэ Цзя (賈) бүлын баян Жунго (榮國) гэр]]
'''«Улаан асарай зүүдэн»''' ({{zh-stp|t=紅樓夢|s=红楼梦|p=hónglóumèng|хунлоумэн}}) гээшэ [[хитад удха зохёол]]ой шэлэгдэмэл [[роман]]юм. Романай түрүүшын 80 ботииень [[Манжын гүрэн]]эй үеын алдарта зохёолшо [[Цао Сюэцинь]] түрүүшын 80 бүлэгые бэшэһэн болоод, наһа бараһанайнгаа урдахана 1763 ондо '''«Шулуун тухай бэшэг»''' гэһэн нэрээр ({{zh-stp|t=石頭記|s=石头记|p=shítóu jì|шитоу цзи}}) хэблүүлбэ. 30 жэл һүүлдэ, 1791 ондо, [[Гао Э]] шабитаяа үшөө 40 бүлэгые бэшэжэ романай сюжедые дүүргээд<ref>David Hawkes, "Introduction," ''The Story of the Stone'' Volume I (Penguin Books, 1973), pp. 15–19.</ref> романые «Улаан асарай зүүдэн» гэжэ нэрлэбэ.

«[[Гурбан уласай үльгэр]]»（三國演義）, «[[Уһан хүбөө]]» (水滸傳), «[[Баруунда аялһан тэмдэглэл]]тэй» (西遊記) хамта хитадай «[[Алдарта дүрбэн зохёол]]нуудай» нэгэ юм. Цин үеын эсэстэ «Улаан асарай зүүдые» шэнжэлэлые «улаан шэнжэлэл» гү, али ''«хунсюэ»'' ({{zh-stp|t=紅學|s=紅学|p=hóngxué}}) гэнэ.

Тус роман изагууртан гэр бүлэһээ гаралтай Цзя Баоюй ({{zh-stp|t=賈寶玉|s=贾宝玉|p=jiǎ bǎoyù}}, ''«эрдэни [[хаша]]»'' гэжэ удхатай) Линь Дайюй ({{zh-stp|t=林黛玉|s=|p=lín dàiyù}}, ''хара хаша'' гэжэ удхатай) хоёрой хайра дурлалай трагеди юм. Феодал нэгэн гэр бүлын мандан бадаралһаа уналта доройтолго дүтэлхэ түүхые үгүүлнэ. Уг романай үйлэ ябадалые дүрсэлэн үгүүлһэн уран тодо, ирагуу үгэ хэлэлгэ «Улаан асарай зүүдэн» гэжэ романиие Хитадай һунгадаг үльгэр зохёолой эгээн үндэр орьёл болоод дэлхэйн удха зохёолой түүхэдэшье шухала байра һуури эзэлхэ бүтээл болгожо шадаһан юм.

== Зүүлтэ ==
{{зүүлтэ}}

[[Категори:Хитад удха зохёол]]
[[Категори:Алдарта дүрбэн зохёол]]
[[Категори:Романууд]]

{{1000 үгүүлэл}}