# Алтан улас
Алтан улас — гээшэ мүнөөгэй Зүүн-Хойто Хитадта ажаһууһан зүршэдэй байгуулһан улас гүрэн (1115—1234). Тус улас Хидан уласай харьяатан байһан зүршэдэй хидануудта эсэргүүсэлэй үрэ дүндэ бии болобо. 1125 ондо Алтан улас хидан Ляо уласые усадхажа эзэмдэбэ. 1125—27 оной хоорондо хитад Хойто Сун уласта эсэргүү дайлажа, Кайфынгые багтааһан Хойто Хитадай ехэнхи хубиие эзэлээ. Алтан уласай сэрэгүүд Хүхэ мүрэн хүрөө. 1139 ондо Алтан улас хитад Урда Сун уласые өөрын харьяата болгожо эбтээ оробо. XII зуун жэлдэ Алтан улас Зүүн-Хойто ба Хойто Хитадые, Үбэр Монголые багтааһан Зүүн Азиин эгээн хүсэтэй улас болоо. Хитадһаа (Урда Сун) гадна тангуд Баруун Ся болон Солонгос Корё уласууд Алтан уласай харьяатад байгаа. 1234 ондо Ехэ Монгол Уласай усадхагдаһан байгаа.

Алтан улас
{{Түүхын улас
 |буряад_нэрэ                 = Алтан улас
 |уугуул_нэрэ                  = 金朝<br />[[File:Amba-an Ancu-un.png|70px]]
 |статус                   = 
 |дуулал                     = 
 |туг                     = 
 |тугай_бэшэлгэ           =
 |һүлдэ                     =
 |һүлдын_бэшэлгэ           =
 |газарай_зураг                    = Jurchen_Jin_Circuits.png
 |хэмжээ                   = 
 |бэшэлгэ                 = 
 <!-- |type_before              = если этот параметр присутствует в шаблоне,
то необходимо указать примерно следующее: «Государства-основатели»,
иначе удалите его, автоматически будет указано: «Предшественники».-->
 |p1                       = Хидан улас
 |flag_p1                  = Khita-i.png
 |image_p1                 = 
 |p2                       = Сун улас
 |flag_p2                  = Song.png
 |image_p2                 = 
<!-- |type_after               = если этот параметр присутствует в шаблоне,
то необходимо указать примерно следующее: «Государства после распада…»,
иначе удалите его, автоматически будет указано: «Преемники».-->
 |s1                       = Ехэ Монгол Улас
 |flag_s1                  = Guyuk khan's Stamp 1246.jpg
 |image_s1                 = 
 |уряа                    = 
 |ниислэл                  = [[Чжунду]]
 |хотонууд                   = 
 |хэлэн                     = [[Зүршэн хэлэн]], [[Хитад хэлэн]]
 |мүнгэн_тэмдэгтэ                   =
 |дополнительный_параметр  = 
 |содержимое_параметра     = 
 |газар_нютаг                  = 
 |хүн_ама                = 
 |засаглалай_хэлбэри          = [[Эзэнтэ улас]]
 |обог_удам                 = Ваньянь Цзинь
 |байгуулга               = 1115
 |усадхалга            = 1234
}}
'''Алтан улас''' — гээшэ мүнөөгэй Зүүн-Хойто Хитадта ажаһууһан [[зүршэд]]эй байгуулһан улас гүрэн (1115—1234). Тус улас [[Хидан улас]]ай харьяатан байһан зүршэдэй [[Хидан улас|хидануудта]] эсэргүүсэлэй үрэ дүндэ бии болобо<ref>{{cite book |first=Ann |last=Paludan |title=Chronicle of the Chinese Emperors: The Reign-by-Reign Record of the Rulers of Imperial China |location=New York |publisher=Thames and Hudson |year=1998 |isbn=0-500-05090-2}}</ref>. [[1125 он]]до Алтан улас хидан Ляо уласые усадхажа эзэмдэбэ. 1125—27 оной хоорондо хитад [[Сун улас|Хойто Сун уласта]] эсэргүү дайлажа, [[Кайфын]]гые багтааһан Хойто Хитадай ехэнхи хубиие эзэлээ. Алтан уласай сэрэгүүд Хүхэ мүрэн хүрөө. [[1139 он]]до Алтан улас хитад Урда Сун уласые өөрын харьяата болгожо эбтээ оробо. XII зуун жэлдэ Алтан улас Зүүн-Хойто ба Хойто Хитадые, Үбэр Монголые багтааһан Зүүн Азиин эгээн хүсэтэй улас болоо. Хитадһаа (Урда Сун) гадна тангуд [[Баруун Ся]] болон Солонгос [[Корё улас]]ууд Алтан уласай харьяатад байгаа. 1234 ондо [[Ехэ Монгол Улас]]ай усадхагдаһан байгаа.

== Зүүлтэ ==
{{зүүлтэ}}

[[Категори:Монгол түүхэ]]
[[Категори:Хитадай түүхэ]]