# Дохолон Тэмүр
Тэмүр (Монгол бэшэг: ), мүн Дохолон Тэмүр (Перс: تيمور لنگ Тимүр-э-ланг) гү, али Түмэр — боло Монголшуудай Барулас обогой хүн бэлэй. Тэрээр Мавереннахрда өөрын уласые байгуулжа, Үгэдэй хаанай угсаанай Сюрьгатмишь, Махмуд нарые хаанаар үргэмжилжэ байгаа. Тэмүр эмир солтойгоор түрын эрхиие барижа байба. Тэмүр Иран, Сири, Кавказай уласуудые байлдан дагуулаа. Мүн Алтан Ордон, Ойрхи Дорнод, Моголистан, Энэдхэг, Шэбэр рүү добтолгоон үйлдэжэ байба. 1405 ондо Тэмүр Минь уласые дайлахаар ябажа байхадаа наһа бараа. Нэгэн удаагиин тулалдаан хүлөө гэмтээн дохолон болоһоһоо Дохолон Тэмүр гэжэ түүхэндэ мүнхэрээ.
Хүүгэд байхааһаа сэрэгэй хэрэгтэ амидаралаа зорюулахаар шиидэжэ даһагал һургуулилда хэжэ 12 наһатайһаа эсэгээ даган дайн байлдаанда оролсожо эхилээ. Лалын шажаные шүтэдэг байһан узбекүүдтэй тэмсэхэд багагүй үүрэг гүйсэтгэжээ.

Дохолон Тэмүр
{{Хаан
|name= Тэмүр
|title=[[Тэмүрэй эзэнтэ гүрэн|Тэмүрэй эзэнтэ гүрэнэй]] [[эмир]] 
|image=[[Файл:Timur reconstruction03.jpg|250px]]
|caption=[[Михаил Герасимов]]ай үйлдэһэн, Тэмүрэй сарайе габалай яһанһаа сэргээһэн дүрэһэ (1941)
|reign=1370-1405
|coronation=1370, [[Балх]]
|othertitles=
|predecessor=Эмир Хусайн
|successor=[[Халил Султан]]
|wife=Биби Ханум
|issue=
|royal house=[[Төмөрийн эзэнт гүрэн]]
|royal anthem =
|father=Мухаммад Тарагай
|mother=Тэкина Мохбегим
|place of birth=[[Шахрисабз]], [[Узбекистан]]
|place of death=[[Отрар]], [[Сырдарьяа]]
|place of burial=[[Гүр-э Амир]], [[Самарканд]]
}}
'''Тэмүр''' ([[Монгол бэшэг]]: [[Файл:Temuer.png|15px]]), мүн '''Дохолон Тэмүр''' ([[Перс хэлэн|Перс]]: تيمور لنگ ''Тимүр-э-ланг'') гү, али ''Түмэр'' — боло [[Монголшууд]]ай [[Барулас]] обогой хүн бэлэй. Тэрээр Мавереннахрда өөрын уласые байгуулжа, [[Үгэдэй хаан]]ай угсаанай Сюрьгатмишь, Махмуд нарые хаанаар үргэмжилжэ байгаа. Тэмүр эмир солтойгоор түрын эрхиие барижа байба. Тэмүр [[Иран]], [[Сири]], [[Кавказ]]ай уласуудые байлдан дагуулаа. Мүн [[Алтан Ордон]], [[Ойрхи Дорнод]], [[Моголистан]], [[Энэдхэг]], [[Шэбэр]] рүү добтолгоон үйлдэжэ байба. 1405 ондо Тэмүр [[Минь]] уласые дайлахаар ябажа байхадаа наһа бараа. Нэгэн удаагиин тулалдаан хүлөө гэмтээн дохолон болоһоһоо Дохолон Тэмүр гэжэ түүхэндэ мүнхэрээ.
[[Файл:Behzad timur egyptian.jpg|thumb|Төмөр хаанай сэрэг Египетай мамлюк султанай сэрэгые бута сохижо байгаа]]
Хүүгэд байхааһаа сэрэгэй хэрэгтэ амидаралаа зорюулахаар шиидэжэ даһагал һургуулилда хэжэ 12 наһатайһаа эсэгээ даган дайн байлдаанда оролсожо эхилээ. [[Лалын шажан]]ые шүтэдэг байһан узбекүүдтэй тэмсэхэд багагүй үүрэг гүйсэтгэжээ.

== Зүүлтэ ==
{{зүүлтэ}}

{{1000 үгүүлэл}}

[[Категори:Иранай түүхэ]]
[[Категори:Казахстанай түүхэ]]
[[Категори:Узбекистанай түүхэ]]