# Джорджи
Джорджи (англи: Georgia) — Америкын Нэгэдэһэн Уласай нэгэ можо улас болоод Америкын хубисхалта дайнаар Британиин ноёрхолдо эсэргүү бодоһон түрүүшын арбан гурбан колониин нэгэ бэлэй. Джорджи эдэ 13 колониһоо эгээн һүүлдэ гү, али 1733 ондол можо улас болон байгуулагдажа байба. 1788 оной 1-р һарын 2-до АНУ-ай Үндэһэн хуулиие баталһан дүрбэдэхи можо улас болоһон. 1861 оной 1-р һарын 21-ндэ Нэгэдэһэн Уласһаа һалан тусгаарлажа, Америкын Холбооной Уласые байгуулалсаһан түрүүшын 7 можо уласай нэгэ болоо. Джорджи 1870 оной 7-р һарын 15-нда гү, али эгээн һүүлдэ Нэгэдэһэн Уласта дахин оробо. Джорджи хүн зоноор уласдаа юһэдүгээртэ ородог ба 2007 оной 7-р һарын 1-нэй байдалаар 9,544,750 оршон һуугшадтай байгаа. Тэрэнэй хүн зоной тооной үдэлтээр 4-тэ, үдэлтын хубяар 9-дэ ородог болоод һүүлшын жэлдэ 1.7 хубяар гү, али 162,447 хүнээр ехэдхэбэ. Джорджиин ниислэл болон эгээн олон хүн зонтой хотонь Атланта хаа юм.

## Газарзүйн байра
Урда талаараа Флорида; зүүн талаараа Атлантын далай, Урда Каролина можо уластай; баруун талаараа Алабама, баруун урда булангаараа Флоридатай; хойто хэһэгээрээ Теннесси, Хойто Каролинатай тус тус хилэлнэ. Можо уласай хойто хэһэгтэ Аппалачиин уулануудай томохон уулын системэ болохо Блу-Ридж уула байдаг. Джорджиин хамагай үндэр сэгынь Брасстаун Болд 1,458 м үндэр бол эгээн нам сэгынь далайн нюруу юм.
Ниитэ 153,909 км² нютаг дэбисхэртэй Джорджи АНУ-ай 50 можо улас дотороо 24-дэ ородог. Джорджи хуурай газарай талмайгаар Миссисипи мүрэнһөө зүүн тиишэ оршохо можо уласууд дотороо эгээн томонь болон ниитэ нютаг дэбисхэрээрээ Мичиган, Флорида, Висконсинай дараа 4-дэ ородог.
| Хүршэ засаг захиргаанай нэгэжэ | Хүршэ засаг захиргаанай нэгэжэ   | Хүршэ засаг захиргаанай нэгэжэ |
| ------------------------------ | -------------------------------- | ------------------------------ |
| Баруун-хойто: Теннесси         | Хойто: Теннесси • Хойто Каролина | Зүүн-хойто: Урда Каролина      |
| Баруун: Алабама                |                                  | Зүүн: Атлантын далай           |
| Баруун-урда Флорида            | Урда: Флорида                    | Зүүн-урда: Атлантын далай      |


Джорджи
{{Улас орон
 |буряад_нэрэ                 = Джорджи можо улас
 |уугуул_нэрэ             = State of Georgia
 |статус                   = [[Америкын Нэгэдэһэн Улас#Холбооной тогтолсоо: можо уласууд болон орон нютагууд|АНУ-ай можо улас]]
 |дуулал                     = 
 |туг                     = Flag of the State of Georgia.svg
 |тугай_бэшэлгэ           = Далбаа
 |һүлдэ                     = Seal of Georgia.svg
 |һүлдын_бэшэлгэ           = Уласай тамга
 |газарай_зураг                    = Map_of_USA_GA.svg
 |хэмжээ                   = 
 |бэшэлгэ                 = [[АНУ]]-да Джорджиин байра
 |уряа                    = ''Wisdom, Justice, and Moderation''<br/><small>''Сэсэн ухаан, шударга ёһон, аядуу байдал''</small>
 |ниислэл                  = [[Атланта]]
 |хэлэн                     = [[Англи хэлэн|англи]]
 |тэргүүнэй_тушаал1     = Амбан захирагша
 |тэргүүн1  = Натан Дил
 |тэргүүнэй_тушаал2     = Дэд захирагша
 |тэргүүн2  = Кейси Кегл
 |газар_нютаг                  = 153 911 км²
 |уһанай_хуби                  = 4983 км² (3,24 %)
 |хүн_ама                = 9 815 210 (2011)<ref>http://www.census.gov/popest/states/NST-ann-est.html 2007 Population Estimates</ref>
 |дополнительный_параметр  = Можо улас болоһон үдэр
 |содержимое_параметра     = 1788 оной 1 һарын 2 (4-дэхи)
}}
'''Джорджи''' ({{lang-en|Georgia}}) — [[Америкын Нэгэдэһэн Улас]]ай нэгэ можо улас болоод [[Америкын хубисхалта дайн]]аар [[Ехэ Британи|Британиин]] ноёрхолдо эсэргүү бодоһон түрүүшын арбан гурбан колониин нэгэ бэлэй. Джорджи эдэ 13 колониһоо эгээн һүүлдэ гү, али 1733 ондол можо улас болон байгуулагдажа байба. 1788 оной 1-р һарын 2-до АНУ-ай Үндэһэн хуулиие баталһан дүрбэдэхи можо улас болоһон. 1861 оной 1-р һарын 21-ндэ Нэгэдэһэн Уласһаа һалан тусгаарлажа, [[Америкын Холбооной Улас]]ые байгуулалсаһан түрүүшын 7 можо уласай нэгэ болоо. Джорджи 1870 оной 7-р һарын 15-нда гү, али эгээн һүүлдэ Нэгэдэһэн Уласта дахин оробо. Джорджи хүн зоноор уласдаа юһэдүгээртэ ородог ба 2007 оной 7-р һарын 1-нэй байдалаар 9,544,750 оршон һуугшадтай байгаа.<ref name="2007 Population Estimates">http://www.census.gov/popest/states/NST-ann-est.html 2007 Population Estimates</ref> Тэрэнэй хүн зоной тооной үдэлтээр 4-тэ, үдэлтын хубяар 9-дэ ородог болоод һүүлшын жэлдэ 1.7 хубяар гү, али 162,447 хүнээр ехэдхэбэ.[http://www.census.gov/Press-Release/www/releases/archives/population/013049.html] Джорджиин ниислэл болон эгээн олон хүн зонтой хотонь [[Атланта]] хаа юм.

== Газарзүйн байра ==
Урда талаараа [[Флорида]]; зүүн талаараа [[Атлантын далай]], [[Урда Каролина]] можо уластай; баруун талаараа [[Алабама]], баруун урда булангаараа Флоридатай; хойто хэһэгээрээ [[Теннесси]], [[Хойто Каролина]]тай тус тус хилэлнэ. Можо уласай хойто хэһэгтэ [[Аппалачиин уула]]нуудай томохон уулын системэ болохо Блу-Ридж уула байдаг. Джорджиин хамагай үндэр сэгынь [[Брасстаун Болд]] 1,458 м үндэр бол эгээн нам сэгынь далайн нюруу юм.

Ниитэ 153,909 км² нютаг дэбисхэртэй Джорджи АНУ-ай 50 можо улас дотороо 24-дэ ородог. Джорджи хуурай газарай талмайгаар [[Миссисипи мүрэн|Миссисипи мүрэнһөө]] зүүн тиишэ оршохо можо уласууд дотороо эгээн томонь болон ниитэ нютаг дэбисхэрээрээ [[Мичиган]], [[Флорида]], [[Висконсин]]ай дараа 4-дэ ородог.<ref>[http://www.netstate.com/states/tables/st_size.htm States Ranked for Total Area, Land Area, and Water Area — NETSTATE.com], accessed December 26, 2006</ref>

{| class="wikitable" width="60%" style="text-align:center"
!colspan="3"|Хүршэ засаг захиргаанай нэгэжэ
|-
| width="35%" | ''Баруун-хойто:''<br />[[File:Flag of Tennessee.svg|20px]] [[Теннесси]] 
| width="30%" | ''Хойто:''<br />[[File:Flag of Tennessee.svg|20px]] [[Теннесси]] {{*}} [[File:Flag of North Carolina.svg|20px]] [[Хойто Каролина]]
| width="35%" | ''Зүүн-хойто:''<br />[[File:Flag of South Carolina.svg|20px]] [[Урда Каролина]]
|-
| width="35%" | ''Баруун:''<br />[[File:Flag of Alabama.svg|20px]] [[Алабама]]
| width="30%" | [[Файл:Brosen windrose.svg|50px]]
| width="35%" | ''Зүүн:''<br />[[Атлантын далай]]
|-
| width="35%" | ''Баруун-урда''<br />[[File:Flag of Florida.svg|20px]] [[Флорида]]
| width="30%" | ''Урда:''<br />[[File:Flag of Florida.svg|20px]] [[Флорида]]
| width="35%" | ''Зүүн-урда:''<br />[[Атлантын далай]]
|}</center>

== Зүүлтэ ==
{{зүүлтэ}}

== Мүн үзэхэ ==
* [http://www.georgiaencyclopedia.org/nge/Home.jsp ''New Georgia Encyclopedia'' (2005)].
* Bartley, Numan V. ''The Creation of Modern Georgia'' (1990). Covers 1865-1990 period. ISBN 0-8203-1183-9.
* Coleman, Kenneth. ed. ''A History of Georgia'' (1991). ISBN 0-8203-1269-X.
* London, Bonnie Bullard. (2005) ''Georgia and the American Experience'' Atlanta, Georgia: Clairmont Press ISBN 1-56733-100-9. A middle school textbook.
* Peirce, Neal R. ''The Deep South States of America: People, Politics, and Power in the Seven Deep South States'' (1974). Information on politics and economics 1960-72. ISBN 0-393-05496-9.

== Холбооһон ==
{{commonscat|Georgia}}
* [http://www.georgia.gov/ Georgia state government website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081012230036/http://www.georgia.gov/ |date=2008-10-12 }}
* [http://www.loc.gov/rr/program/bib/states/georgia/ Georgia State Guide, from the Library of Congress]
* [http://www.exploregeorgia.org/ Official Georgia Tourism Website]
* [http://wikis.ala.org/godort/index.php/Georgia Georgia State Databases] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120602122420/http://wikis.ala.org/godort/index.php/Georgia |date=2012-06-02 }} - Annotated list of searchable databases produced by Georgia state agencies and compiled by the Government Documents Roundtable of the American Library Association.
* [http://www.cviog.uga.edu/Projects/gainfo/gacon.htm Georgia Constitution Web Page, Carl Vinson Institute of Government at The University of Georgia (includes historical Constitutions of Georgia)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080516055913/http://www.cviog.uga.edu/Projects/gainfo/gacon.htm |date=2008-05-16 }}
* [http://www.sos.state.ga.us/tours/html/branches_of_government.html Summary of duties, powers and responsibilities of the branches of Georgia state government (Georgia Secretary of State website)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060709223924/http://www.sos.state.ga.us/tours/html/branches_of_government.html |date=2006-07-09 }}
* [http://tonto.eia.doe.gov/state/state_energy_profiles.cfm?sid=GA Energy Profile for Georgia] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101117131234/http://tonto.eia.doe.gov/state/state_energy_profiles.cfm?sid=GA |date=2010-11-17 }}
* [http://www.usgs.gov/state/state.asp?State=GA USGS real-time, geographic, and other scientific resources of Georgia]
* [http://quickfacts.census.gov/qfd/states/13000.html U.S. Census Bureau] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120709052125/http://quickfacts.census.gov/qfd/states/13000.html |date=2012-07-09 }}
* [http://www.georgiaencyclopedia.org/nge/Home.jsp The New Georgia Encyclopedia]
* [http://dlg.galileo.usg.edu/ Digital Library of Georgia] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180224034438/http://dlg.galileo.usg.edu/ |date=2018-02-24 }}

{{АНУ-ай засаг захиргаанай нэгэжэ}}

[[Категори:Америкын Нэгэдэһэн Улас]]
[[Категори:Джорджи| ]]