# Шанхай
Шанхай (хитадаар 上海) — Хитад Уласай хамагай ехэ хото юм. Хитадай жожонынь зиндаанай 4 хотын нэгэ ба 2010 оной тоололгоор 23 сая хүнтэй байна. Хүхэ мүрэнэй тэнгистэ шудхаха аманда байрладаг, Жианьсу, Жезян можонуудтай баруун таладаа хилэ залгана.
Шанхай — ехэ загаһанай ажахы, даабуунай үйлэдбэрилэл ябуулдаг тосхон байһан болобошье 19-р зуунһаа байра һууритай болобо. Үүнэй ушар — Шанхайн боомтын ашагтай байрлалга болон 1842 оной Нанкинай хэрээр гадаадтай худалдаа хэхые зүбшөөрһэн хотонуудай нэгэ байһанда оршоно. Шанхай — зүүн, баруунай хоорондохи худалдаа аралжаанай түб боложо хүгжэһэн болоод 1930-аад он гэхэдэ санхүү, бизнесэй томохон түб болоһон байба. Гэбэшье 1949 оной коммунистууд засагай эрхэдэ гараһанаар гадаадын хүрэнгэ оруулалта зогсожо, эдэй засагынь гэнэтэ зогсобо. 1990 оной эдэй засагай шэнэжэлэл хэһэнээр Шанхай — дахин эрэс хурдатайгаар хүгжэжэ, 2005 он гэхэдэ дэлхэйн хамагай томо боомто болоһон байна.
Шанхай — үдэжэ бай аялал жуулшалалай түб болоод Бунд, Шинтианди зэргэ түүхэн дурасхалта газарууд, оршон үеын хүгжэжэ бай Пудонг дүүрэгэй байшан барилга, соёл уралиг, дизайнай түб гэдэгээр алдартай. Мүнөө үедэ Шанхай — худалдаа арилжаа, санхүүгай шухала түб болоо. Шанхайе «ерээдүйн дэлхэйн хото», дэлхэйн хамагай хурдасатай хүгжэжэ бай эдэй засагай «үзүүлэн» гэжэ тодорхойлжо байна.
Шанхай — Экспо-2010 үзэсхэлэн зохёон байгуулха болоод үүндэ маша ехэ ажа холбогдол үгэжэ, хотоо хүгжүүлжэ байгаа болоно.

## Нэрэ
Шанхай гэдэг — «Тэнгисэй мандал дээрэ» гэхэ удхатай 上 («дээрэхи»), 海 («тэнгис») хоёр ханзы үзэгэй ниилэмжэ юм. Энэ нэрэ — Хүхэ мүрэнэй бэлшэртэ хото байраладһаа үүдэн лаба 11-р зуунай Сүн уласай үедэ дэлгэр хэрэглэгдэдэг байба. Хитадай түүхэшэд энэ нэрэ — Тан уласай үеһөө хэрэглэгдэһэн гэжэ таамагладаг.
Англи хэлэнэй «Дурнын Парис» гэхэ удхатай хос нэрэ мүн бии.
- Шанхай


Шанхай
{{Нютаг
|нэрэ = Шанхай хото<br/>[[Файл:Шанх-мб.png]]
|албан_нэрэ                    = Шанхай хото
|type       = түб засагай харьяатан хото
|анхаарах_нэр           = 上海市
|image_flag             = 
|flag_size              = 
|image_seal             =
|seal_size              = 90px
|image_skyline          = 2012 Pudong.jpg
|image_map              = 
|map_caption            = 
|latd= |latm= |lats= |latNS=N
|longd= |longm= |longs= |longEW=E
|улас_эсбэл                 = Улас орон
|али_улас_эсбэл             = {{flagcountry|PRC}}
|нэгэдүгээр_зэрэгэй_нэгэжэ    = Түбэй шууд харьяа хото
|нэгэдүгээр_зэрэгэй_нютаг   = '''Шанхай'''
|хоёрдугаар_зэрэгэй_нэгэжэ   = 
|хоёрдугаар_зэрэгэй_нютаг  = 
|гурбадугаар_зэрэгэй_нэгэжэ  = 
|гурбадугаар_зэрэгэй_нютаг = 
|нютагай_түбые_юу_гэхэ     = 
|нютагай_түб               = 
|газар_нютаг            = 6 340,5 км²
|газарай_байса            = д.н.д. 34 м
|хүн_ама                 = 2013 ондо 24 150 000 хүн
|хүн_ама_үмэнэхэ           = 
|хүн_ама_тоол            = 
|хүн_ама_тоос            = 
|хүн_ама_бүүгэнэрэл       =
|нягтрал            = 3809  хүн/км²
|арад_түмэн              = 
|сугаараа               = Шанхайнхид
|даргые_юу_гэхэ          = [[Хитад Коммунис Нам|ХКН]]-ай хотын комитедэй бэшэгэй дарга
|даргын_нэрэ             = Юй Чжэншэн
|түүхэн_он              =
|түүхын_үйлэ             =
|түүхын_он1             = 
|түүхын_үйлэ1            = 
|түүхын_он2             = 
|түүхын_үйлэ2            = 
|байгуулагша            =
|сагай_бүһэ             = 
|utc_offset             = +8
|телефоной_код          = 
|шууданай_индекс      = 
|автомашин_дугаар       = 
|website                = [http://shanghai.gov.cn/ shanghai.gov.cn] (хитадаар)
|тэмдэглэл              = 
}}

'''Шанхай''' ({{lang-zho|上海}}) — [[Хитад Улас]]ай хамагай ехэ хото юм. Хитадай жожонынь зиндаанай 4 хотын нэгэ ба 2010 оной тоололгоор 23 сая хүнтэй байна. [[Хүхэ мүрэн]]эй тэнгистэ шудхаха аманда байрладаг, [[Жианьсу]], [[Жезян]] можонуудтай баруун таладаа хилэ залгана.

Шанхай — ехэ [[загаһанай ажахы]], [[даабуу]]най үйлэдбэрилэл ябуулдаг тосхон байһан болобошье 19-р зуунһаа байра һууритай болобо. Үүнэй ушар — Шанхайн боомтын ашагтай байрлалга болон 1842 оной [[Нанкинай хэрээ]]р гадаадтай худалдаа хэхые зүбшөөрһэн хотонуудай нэгэ байһанда оршоно. Шанхай — зүүн, баруунай хоорондохи худалдаа аралжаанай түб боложо хүгжэһэн болоод 1930-аад он гэхэдэ [[санхүү]], [[бизнес]]эй томохон түб болоһон байба. Гэбэшье 1949 оной [[коммунизм|коммунистууд]] засагай эрхэдэ гараһанаар гадаадын [[хүрэнгэ]] оруулалта зогсожо, [[эдэй засаг]]ынь гэнэтэ зогсобо. 1990 оной эдэй засагай шэнэжэлэл хэһэнээр Шанхай — дахин эрэс хурдатайгаар хүгжэжэ, 2005 он гэхэдэ дэлхэйн хамагай томо боомто болоһон байна.

Шанхай — үдэжэ бай [[аялал]] [[жуулшалал]]ай түб болоод [[Бунд]], [[Шинтианди]] зэргэ түүхэн дурасхалта газарууд, оршон үеын хүгжэжэ бай [[Пудонг]] дүүрэгэй байшан барилга, [[соёл уралиг]], [[дизайн]]ай түб гэдэгээр алдартай. Мүнөө үедэ Шанхай — худалдаа арилжаа, санхүүгай шухала түб болоо. Шанхайе «ерээдүйн [[дэлхэйн хото]]», дэлхэйн хамагай хурдасатай хүгжэжэ бай эдэй засагай «үзүүлэн» гэжэ тодорхойлжо байна.

Шанхай — Экспо-2010 үзэсхэлэн зохёон байгуулха болоод үүндэ маша ехэ ажа холбогдол үгэжэ, хотоо хүгжүүлжэ байгаа болоно.

== Нэрэ ==
''Шанхай'' гэдэг — «Тэнгисэй мандал дээрэ» гэхэ удхатай 上 («дээрэхи»), 海 («тэнгис») хоёр ханзы үзэгэй ниилэмжэ юм. Энэ нэрэ — [[Хүхэ мүрэн]]эй бэлшэртэ хото байраладһаа үүдэн лаба 11-р зуунай Сүн уласай үедэ дэлгэр хэрэглэгдэдэг байба. Хитадай түүхэшэд энэ нэрэ — [[Тан улас]]ай үеһөө хэрэглэгдэһэн гэжэ таамагладаг.
[[Англи хэлэн]]эй «Дурнын Парис» гэхэ удхатай хос нэрэ мүн бии.

<br><gallery class=center caption="Шанхай">
Shanghai-Jin Mao-24-Aussicht-2012-gje.jpg
Shanghai-Bund-12-Flussufer-2012-gje.jpg
Shanghai-Pudong-22-World Financial Center-2012-gje.jpg
Shanghai-Ghettoviertel-06-Synagoge-2012-gje.jpg
Shanghai-Stadtplanungsmuseum-18-2012-gje.jpg
Shanghai-Markt-42-Kohl-2012-gje.jpg
Shanghai-Abrissquartier-08-Haus-2012-gje.jpg
Shanghai-12-Dongyuhang-Road-Wohnhochhaeuser-2012-gje.jpg
</gallery>

== Холбооһон ==
* [http://www.shanghai.gov.cn/shanghai/node17256/index.html Шанхай хотын албан ёһоной сайт] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080502144753/https://www.shanghai.gov.cn/shanghai/node17256/index.html |date=2008-05-02 }}
* [http://lyw.sh.gov.cn/en/ Шанхайн аялал жуулшалалай албан ёһоной сайт] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080623184742/http://lyw.sh.gov.cn/en/ |date=2008-06-23 }}
* [http://www.stats-sh.gov.cn/2004shtj/tjnj/tjnj2007e.htm Шанхайн хотын статистика]
* {{commons|上海|Шанхай}}

{{Хитадай хотонууд}}

[[Категори:Хитадай хотонууд]]